Rośliny trujące i rośliny lecznicze charakteryzują się zawartością związków chemicznych oddziałujących na organizm człowieka. Ta ich właściwość była dostrzegana i wykorzystywana od czasów prehistorycznych. Granica pomiędzy lekiem a trucizną jest zwykle umowna. Ten sam związek chemiczny w zależności od dawki może wywoływać pożądane skutki terapeutyczne lub, zbyt silnie oddziałując, zaburza funkcje życiowe organizmu, czyli wywołuje zatrucie, a nawet może doprowadzić do zgonu. Przykładem jest naparstnica pupurowa (Digitalis purpurea). Liczba roślin leczniczych używanych historycznie w praktykach medycznych była w minionych wiekach zdecydowanie większa niż ich liczba współcześnie stosowana w medycynie oficjalnej.

Kategoria rośliny trujących w dzisiejszych czasach nie traci na znaczeniu. Wiedza o roślinach toksycznych jest istotna dla rolnictwa (żywienie zwierząt paszami z łąk i pastwisk), osób zbierających dzikie rośliny jadalne np. uprawiających hobby w rodzaju surwiwal oraz dla toksykologów i osób które uległy przypadkowemu zatruciu po zjedzeniu trujących roślin. Poniżej zestawione są silnie trujące rośliny i te słabiej trujące które z większym prawdopodobieństwem mogą być zagrożeniem dla zbierających dzikie owoce jadalne i dziko rosnące rośliny jadalne.

duże zagrożenie przy zbieraniu dziko rosnących roślin jadalnych

fu12/16
Convallaria majalis konwalia majowa
silnie trująca jest cała roślina, ma liście podobne jak u czosnku niedzwiedziego (Allium ursinum) u którego jest jednak wyraźny zapach czosnku
f
Veratrum lobelianum ciemiężyca zielona
silnie, śmiertelnie trująca jest cała roślina, liście są podobne jak u czosnku niedzwiedziego (Allium ursinum) u którego jest jednak wyraźny zapach czosnku; silnie trująca jest też podobna ciemiężyca biała (Veratrum album)
fa
Conium maculatum szczwół plamisty
jeden z silnie trujących przedstawicieli rodziny selerowatych (Apiaceae) roślina ma (zwłaszcza gdy więdnie) nieprzyjemny zapach mysiego moczu (określany też jako zapach padliny)
f
Aethusa cynapium blekot pospolity
liście przypominają pietruszkę zwyczajną (Petroselinum crispum) (blekot rośnie też jako chwast ogrodowy), a nasiona kminek zwyczajny (Carum carvi)
objaśnienie skrótów

duże zagrożenie przy zbieraniu dziko rosnących owoców jadalnych
fu/1
Daphne mezereum wawrzynek wilczełyko
owoce skupione, przylegające do pędu są silnie trujące, podobnie jak i pozostałe części rośliny
f
Atropa bella-donna pokrzyk wilcza jagoda
silnie a nawet śmiertelnie trująca
fa
Solanum nigrum psianka czarna
szczególnie trujące są niedojrzałe owoce
fu/1
Solanum dulcamara psianka słodkogórz
szczególnie trujące są niedojrzałe owoce
fu12/16
Convallaria majalis konwalia majowa
silnie trująca jest cała roślina, w tym owoce
fu
Actaea spicata czerniec gronkowy
słabo trująca jest cała roślina
fau2/2
Ligustrum vulgare ligustr pospolity
silnie trujące są owoce i liście
fu
Lonicera xylosteum wiciokrzew pospolity
owoce są silnie trujące
fu27/28
Taxus baccata cis pospolity
cała roślina jest śmiertelnie trująca za wyjątkiem kolorowej osnówki nasiona
fu8/8
Sambucus nigra bez czarny
słabo trujące są surowe niedojrzałe owoce i ich szypułki
fu28/31
Juniperus communis jałowiec pospolity
owoce i igły są trujące, w niewielkiej ilości wysuszone owoce są stosowane jako aromatyczna przyprawa
fu6/7
Viburnum opulus kalina koralowa
słabo trujące są wszystkie części rośliny
fau
Lycium barbarum kolcowój zwyczajny
silnie trujące są niedojrzałe owoce, poza tym roślina słabo trująca
fa
Bryonia alba przestęp biały
silnie trująca po spożyciu kilkunastu do kilkudziesięciu jagód, trujące są też inne części rośliny, podobnie u przestępu dwupiennego (Bryonia dioica)
objaśnienie skrótów

inne trujące rośliny

fa
Datura stramonium bieluń dziędzierzawa
silnie trująca jest cała roślina, w szczególności nasiona
fu/2
Artemisia absinthium bylica piołun
silnie trujące liście i młode kwitnące pędy
fu
Calla palustris czermień błotna
silnie trująca jest cała roślina
f
Chelidonium majus glistnik jaskółcze ziele
trująca jest cała roślina
fu/1
Genista tinctoria janowiec barwierski
silnie trująca jest cała roślina, szczególnie nasiona
f
Ranunculus sceleratus jaskier jadowity
cała roślina jest silnie trująca podobnie jak wiele innych gatunków z rodzaju jaskier (Ranunculus)
f
Viscum album jemioła pospolita
słabo trująca cała roślina
fu7/12
Caltha palustris knieć błotna
słabo trująca cała roślina, zjedzenie mało prawdopodobne z uwagi na silnie piekący i gorzki smak
fau/2
Agrostemma githago kąkol polny
silnie trujące są nasiona, słabo reszta rośliny
f
Gratiola officinalis konitrut błotny
słabo trująca jest cała roślina
f
Oenanthe aquatica kropidło wodne
silnie trująca jest cała roślina
fu
Frangula alnus kruszyna pospolita
silnie trujące są niedojrzałe owoce, liście i świeża kora
fa
Hyoscyamus niger lulek czarny
silnie trująca jest cała roślina
f
Mentha pulegium mięta polej
silnie trująca cała roślina
fu3/3
Saponaria officinalis mydlnica lekarska
silnie trująca cała roślina
fau15/27
Digitalis purpurea naparstnica pupurowa
wszystkie części rośliny są silnie trujące; nieco mniej trujące są inne gatunki z rodzaju naparstnica (Digitalis)
fu5/6
Dryopteris filix-mas nerecznica samcza
silnie trujące są kłącza i ogonki podstawa liścia; prawdopodobnie toksyczne są inne gatunki z rodzaju nerecznica (Dryopteris)
fu
Arum maculatum obrazki plamiste
szczególnie trujące jest świeże kłącze
fau
Consolida regalis ostróżeczka polna
silnie trująca jest cała roślina
fu11/12
Delphinium elatum ostróżka wyniosła
silnie trująca podobnie jak i inne gatunki z rodzaju ostróżka (Delphinium), w tym ogrodowe
f
Equisetum palustre skrzyp błotny
szczególnie trujące są młode rośliny
fa
Senecio vulgaris starzec zwyczajny
szczególnie trujący jest korzeń
fu
Rhamnus catharticus szakłak pospolity
szczególnie trujące są niedojrzałe owoce
f
Cicuta virosa szalej jadowity
silnie trujące są korzeń i dolna część łodygi
fu2/2
Aconitum firmum tojad mocny
silnie trujące są wszystkie części rośliny
fa
Euphorbia helioscopia wilczomlecz obrotny
trujący i drażniący sok mleczny, podobnie jak i u innych przedstawicieli rodzaju wilczomlecz (Euphorbia)
fu
Tanacetum vulgare wrotycz zwyczajny
silnie trujące są wszystkie części rośliny
fu23/23
Anemone nemorosa zawilec gajowy
trujące są wszystkie części rośliny, podobnie jak i u innych przedstawicieli rodzaju zawilec (Anemone)
fu
Ficaria verna ziarnopłon wiosenny
trujące są wszystkie części rośliny
fu
Colchicum autumnale zimowit jesienny
silnie trująca jest cała roślina
u7/7
Buxus sempervirens bukszpan zwyczajny
silnie trujące są wszystkie części rośliny
u5/9
Helleborus niger ciemiernik biały
silnie trujące są wszystkie części rośliny
fau2/2
Aesculus hippocastanum kasztanowiec zwyczajny
silnie trujące są wszystkie części rośliny
u
Narcissus pseudonarcissus narcyz trąbkowy
silnie trujące są cebule, trujące liście i kwiaty
u2/5
Ricinus communis rącznik zwyczajny
silnie trujące wszystkie części rośliny, szczególnie nasiona
u45/49
Thuja occidentalis żywotnik zachodni
silnie trująca jest cała roślina
Tulipa tulipan
trujące są cebule
fau
Cyclamen purpurascens cyklamen purpurowy
silnie trująca jest bulwka, w naturze niemal nie do spotkania (są tylko dwa znane stanowiska w Polsce) ale jest uprawiany jako roślina ozdobna
u
Laburnum anagyroides złotokap zwyczajny
silnie trująca jest cała roślina, szczególnie nasiona
u2/2
Persica vulgaris brzoskwinia zwyczajna
silnie trujące są nasiona (wewnątrz pestki), podobnie w przypadku innych owocowych drzew pestkowych — czereśni, wiśni, śliw
u
ziemniak
silnie trujące są wszystkie części zielone
u
Linum usitatissimum len zwyczajny
silnie trujące są niedojrzałe nasiona, trująca jest cała roślina
u/1
Papaver somniferum mak lekarski
obecnie dopuszczone do uprawy odmiany praktycznie nie zawierają morfiny i innych silnie trujących opiatów
u
Nicotiana tabacum tytoń szlachetny
silnie trująca jest cała roślina, do zatrucia może np dojść przy stosowaniu wywaru z liści tytoniu jako środka owadobójczego, dawka śmiertelna nikotyny jest niska, to ledwie 0.8mg/kg masy ciała
u
Cannabis sativa konopie siewne
cała roślina jest silnie trująca, dawka śmiertelna THC to 30mg/kg masy ciała
objaśnienie skrótów