Ricinus communis (rącznik zwyczajny)
pokazana po zalogowaniu
osobnik; dwie kwitnące i owocujące rośliny o pędach zielonych i bordowych
Ricinus communis (rącznik zwyczajny)
pokazana po zalogowaniu
owocostan; dojrzewając...
Ricinus communis (rącznik zwyczajny)
pokazana po zalogowaniu
kwiatostan; widoczne na jego...
Ricinus communis
pokazana po zalogowaniu
Ricinus communis (rącznik zwyczajny)
Ricinus communis (rącznik zwyczajny)
pokazana po zalogowaniu
kwiat; żeńskie kwiaty widziane z góry
Ricinus communis (rącznik zwyczajny)
pokazana po zalogowaniu
kwiat; męski kwiat widziany z boku
Ricinus communis (rącznik zwyczajny)
pokazana po zalogowaniu
owoc; nasiono widziane z boku
Ricinus communis (rącznik zwyczajny)
pokazana po zalogowaniu
liść; widoczna górna powierzchnia liścia
Ricinus communis (rącznik zwyczajny)
pokazana po zalogowaniu
owocostan; dojrzewający owocostan ...

właściwości i zastosowanie

wymagania uprawowe Ricinus communis (rącznik zwyczajny)
takson uprawiany [491]
🌱

Na naturalnych stanowiskach (równikowa i zwrotnikowa Afryka) krzew lub drzewo, u nas uprawiany z rozsady lub z siewu jako okazały kwiat letni. Rośliny okazałe, 2-3 m wysokości o bardzo dużych liściach które stanowią ich główny walor ozdobny.

space

Do sadzenia na rabatach jako okazały soliter, najlepiej w miejscu niedostępnym ze ścieżek. Z uwagi na znaczną wysokość sadzony w szpalerze może spełniać funkcję osłony lub sezonowego żywopłotu — w tej roli jednak raczej nie używać z uwagi na drażniąco-toksyczne właściwości także na drodze wziewnej i kontaktowej (uwaga na oczy).

W medycynie ma zastosowanie Ricini oleum hydrogenatum (olej rycynowy uwodorniony), Ricini oleum raffinatum (olej rycynowy oczyszczony), Ricini oleum virginale (olej rycynowy pierwszego tłoczenia) — olej tłusty tłoczony na zimno z nasion tego gatunku i/lub następnie oczyszczony i/lub uwodorniony.

space

💠 rabata bylinowa • ⁂ pojedynczo lub po kilka w grupie (soliter) • ▩ grupa/płat • na osłonę z kwiatów (żywopłot jednoroczny)
wysokość: 2 – 3 m
kwitnienie: od lipca do listopada

występowanie, ekologia

takson uprawiany [491]
ekologiczne liczby wskaźnikowe Ricinus communis (rącznik zwyczajny)
Parametry dotyczące m.in. hemerobii z publikacji /Jackowiak (1993) [574]/ z objaśnieniem - opisowym rozwinięciem tekstowym, są podane po zalogowaniu.
Parametry rozsiewu wg /Lososová et al. (2023) [601]/:
- klasa 3: 2-15m dla 50-99% diaspor · efektywny sposób rozsiewu: myrmecochoria · + antropochoria
- średnia masa nasiona: 326mg · średnia wysokość rośliny: 3.3m · krzew · neofit dla Europy

wymagania i uprawa

🌸
🔆 miejsce:  słoneczne • ciepłe
☷ gleba: żyzna • przeciętna ogrodowa • odczyn zbliżony do obojętnego

Roślina ciepłolubna, wymaga słonecznego, ciepłego stanowiska. Gleba żyzna, przepuszczalna, głęboka, wilgotna, wymaga obfitego podlewania i zasilania nawozami; odczyn obojętny.

space

Nasiona duże, 2-5 szt./g. Dla uzyskania rozsady wysiewa się w marca lub kwietniu pojedynczo do doniczek. Kiełkują po 2-3 tygodniach w temperaturze ok. 20°C. Następnie pikuje się do doniczek torfowych.

space

🌱 Sadzenie, wysiew, rozmnażanie:

1 szt./m2 • rozstawa: 60 – 150 cm
wysiew nasion do gruntu [koniec kwietnia/początek maja]
wysiew nasion na rozsadę [marzec-kwiecień; wysadzanie po przymrozkach]

🌱 🌸

odmiany uprawne (#4) ⇒ analiza dostępności roślin i nasion

‘(czerwonolistny)’
‘(zielonolistny)’
‘Sanguineus’ — liście czerwonobrązowe
‘Zanzibariensis’ — liście zielone
symbolami ◼ ◕ ◑ ◔ ○ ▫ pokazano częstość występowania odmiany w ofercie handlowej, od najwyższej do najniższej; nazwy na żółtym tle są linkowane do własnej strony odmiany

wybrane okazy · selected collections

#1
sm.060700-2
leg. Michał Smoczyk, msmoczyk at wp pl
/Rzepin/
#23
wm.171019-1
leg. Waldemar i Maria Mazur, det. Waldemar Mazur
/Kraków; Ogród Botaniczny [ul. Kopernika 27]/
#1
bl.050500-6
leg. Barbara Łotocka
#2
jmak.jmak_15_24
leg. Jarosław Makowski
/Sigmaringen Niemcy/

zatrucia z ignorancji

W latach 90 były w prasie doniesienia o ciężkich zatruciach młodych ludzi, epigonów myślenia magicznego, zapewne łudzących się, że liście podobne do konopii indyjskiej będą miały takie same działa odurzające lub po prostu mylących tę roślinę z konopią. Jeszcze jeden przykład, że ignorancja (nie tylko botaniczna) może zabić.

literatura · references
specyfikacja literatury jest widoczna na szerszym ekranie 🛈
ta strona być może używa ciasteczek (cookies), korzystając z niej akceptujesz ich użycie — więcej informacji