atlas-roslin.pl
takson uprawiany [24]

Ricinus communis L.

rącznik zwyczajny rycynus zwyczajny (potocznie: rącznik pospolity)
Ricinus gibsonii -> cv. 'Gibsonii'
Ricinus communis (rącznik zwyczajny)
osobnik; dwie kwitnące i owocujące rośliny o pędach zielonych i bordowych; 19.10.2017, Kraków; Ogród Botaniczny [ul. Kopernika 27]; copyright © by Waldemar i Maria Mazur
Ricinus communis (rącznik zwyczajny)
owocostan; dojrzewający owocostan u formy czerwonej
Ricinus communis (rącznik zwyczajny)
kwiatostan; widoczne na jego szczycie rozwinięte kwiaty żeńskie (czerwone)
Ricinus communis
Ricinus communis (rącznik zwyczajny)
Ricinus communis (rącznik zwyczajny)
kwiat; żeńskie kwiaty widziane z góry
Ricinus communis (rącznik zwyczajny)
kwiat; męski kwiat widziany z boku
Ricinus communis (rącznik zwyczajny)
owoc; nasiono widziane z boku
Ricinus communis (rącznik zwyczajny)
liść; widoczna górna powierzchnia liścia
Ricinus communis (rącznik zwyczajny)
owocostan; dojrzewający owocostan widziany z boku

właściwości i zastosowanie

wymagania uprawa Ricinus communis (rącznik zwyczajny)
W medycynie ma zastosowanie Ricini oleum hydrogenatum (olej rycynowy uwodorniony), Ricini oleum raffinatum (olej rycynowy oczyszczony), Ricini oleum virginale (olej rycynowy pierwszego tłoczenia) — olej tłusty tłoczony na zimno z nasion tego gatunku i/lub następnie oczyszczony i/lub uwodorniony.

Cała roślina jest trująca, głównie nasiona. Czynnikiem toksycznym jest toksalbumina - rycyna i olej rycynowy. Działa drażniąco na błony śluzowe przewodu pokarmowego, uszkadza narządy miąższowe (wątrobę, nerki). Objawy mogą wystąpić z opóźnieniem wynoszącym nawet do kilku dni.

🌱
Na naturalnych stanowiskach (równikowa i zwrotnikowa Afryka) krzew lub drzewo, u nas uprawiany z rozsady lub z siewu jako okazały kwiat letni. Rośliny okazałe, 2 – 3 m wysokości o bardzo dużych liściach które stanowią ich główny walor ozdobny.

space

Do sadzenia na rabatach jako okazały soliter, najlepiej w miejscu niedostępnym ze ścieżek. Z uwagi na znaczną wysokość sadzony w szpalerze może spełniać funkcję osłony lub sezonowego żywopłotu — w tej roli jednak raczej nie używać z uwagi na drażniąco-toksyczne właściwości także na drodze wziewnej i kontaktowej (uwaga na oczy)

💠 rabata bylinowa • ⁂ pojedynczo lub po kilka w grupie (soliter) • ▩ grupa/płat • na osłonę z kwiatów (żywopłot jednoroczny)
wysokość: 2 – 3 m
kwitnienie: od lipca do listopada

wymagania i uprawa

🌸
🔆 miejsce:  słoneczne • ciepłe
💧 woda: gleba dostatecznie wilgotna
☷ gleba: żyzna • przeciętna ogrodowa • odczyn zbliżony do obojętnego
Roślina ciepłolubna, wymaga słonecznego, ciepłego stanowiska. Gleba żyzna, przepuszczalna, głęboka, wilgotna, wymaga obfitego podlewania i zasilania nawozami; odczyn obojętny.

space

Nasiona duże, 2 – 5 szt./g. Dla uzyskania rozsady wysiewa się w marca lub kwietniu pojedynczo do doniczek. Kiełkują po 2 – 3 tygodniach w temperaturze ok. 20°C. Następnie pikuje się do doniczek torfowych.

space

🌱 Sadzenie, wysiew, rozmnażanie:

wysiew nasion do gruntu [koniec kwietnia/początek maja]
wysiew nasion na rozsadę [marzec – kwiecień; wysadzanie po przymrozkach]

≈ odmiany i dostępność (#4/5)🌱🌸
opcje Bazaru

analiza dostępności nasion (form i odmian #3)

wybrane okazy · selected collections

znalezisko 20060700.2.sm - Ricinus communis (rącznik zwyczajny); Rzepin
060700-2
leg. Michał Smoczyk, msmoczyk at wp pl
/Rzepin/ #1
znalezisko 20171019.1.wm - Ricinus communis (rącznik zwyczajny); Kraków; Ogród Botaniczny [ul. Kopernika 27]
171019-1
leg. Waldemar i Maria Mazur, det. Waldemar Mazur
/Kraków; Ogród Botaniczny [ul. Kopernika 27]/ #23
znalezisko 20050500.6.bl
050500-6
leg. Barbara Łotocka #1
znalezisko 00010000.jmak_15_24.jmak; Sigmaringen Niemcy
jmak_15_24
leg. Jarosław Makowski
/Sigmaringen Niemcy/ #2

zatrucia z ignorancji

W latach 90 były w prasie doniesienia o ciężkich zatruciach młodych ludzi, epigonów myślenia magicznego, zapewne łudzących się, że liście podobne do konopii indyjskiej będą miały takie same działa odurzające lub po prostu mylących tę roślinę z konopią. Jeszcze jeden przykład, że ignorancja (nie tylko botaniczna) może zabić.