W Polsce mamy tylko trzy rodzime gatunki klonów: klon pospolity (Acer platanoides), klon polny (Acer campestre), klon jawor (Acer pseudoplatanus). Dodatkowo północnoamerykański klon jesionolistny (Acer negundo)/ jest już w zasadzie zadomowiony w dolinach rzek i na terenach ruderalnych. To sadzone ale i ekspansywne drzewo o charakterze inwazyjnym.
Ogółem rodzaj obejmuje grubo ponad 100 gatunków, wiele z nich jest sadzone jako drzewa ozdobne, w zieleni miejskiej i w parkach. Z nich stosunkowo często klon srebrzysty (Acer saccharinum).
u4/2
klon Freemana
rubr. × sacch.inum
u3/3
☼ ◐ 10m V
Acer ×conspicuumklon wyrazisty
davidii × pensylv.
u
pseudopl. × heldr.
u
monspes. × opulus
u
klon pośredni
plat. 'Integrilobum'
u/1
klon pośredni
camp. × cappadoc.
właściwości i zastosowanie
⇈
🌱
Rodzaj drzew i krzewów liściastych liczący ponad 100 gatunków strefy umiarkowanej i subtropikalnej Półkuli Północnej. Liście przeważnie opadające na zimę.
Krajowe gatunki często są sadzone w zieleni miejskiej, najczęściej klon pospolity (Acer platanoides), rzadziej klon jawor (Acer pseudoplatanus); kilka innych gatunków dość często jako drzewa parkowe, pozostałe głównie w kolekcjach.
⁂ pojedynczo lub po kilka w grupie (soliter) • uprawa w pojemnikach • zieleń miejska
🌳 drzewa liściaste • krzewy liściaste • liście sezonowe
🌿 ozdobne liście • atrakcyjne przebarwienie liści jesienią • ozdobna kora • 🐝 pożytek pszczeli (miododajny · pyłkodajny)
wymagania i uprawa
⇈
🌸
🔆 miejsce: ☀ słoneczne • 🌤 słoneczne, nieco ocienione • toleruje warunki miejskie
💧 woda: gleba przeciętnie wilgotna (świeża) • gleba dostatecznie wilgotna
☷ gleba: żyzna • próchniczna • odczyn zbliżony do obojętnego
Poszczególne gatunki mogą różnić się wymaganiami. Wszystkie preferują gleby żyzne, próchniczne, umiarkowanie wilgotne. Niektóre nie znoszą suszy, inne są dość na nią wytrzymałe. Prawie wszystkie w młodości znoszą częściowe ocienienie. Mrozoodporność zróżnicowana.
Cięcie klonów należy prowadzić latem, od czerwca lub jesienią.
🌱 Sadzenie, wysiew, rozmnażanie (główna/preferowana metoda):
z nasion [po zbiorze lub wiosną po zimowej stratyfikacji (3-4 miesiące w 2-4°C.); szczególne wymagania podane przy gatunkach), wysiew na głębokość 3-4cm]
przez szczepienie [odmiany na gatunku lub pokrewnych z sekcji; okulizacja śpiącym oczkiem, przełom lipiec/sierpień; szczepienie wczesną wiosną]
przez sadzonki pędowe zielne [nieliczne gatunki (przeważnie trudno ukorzeniają się)]
przez odkłady
⇈ 🌱 🌸
odmiany uprawne (#3) ⇒ analiza dostępności roślin i nasion
| ○ | ‘Ample Surprise’ — mieszaniec klon pospolity (Acer platanoides) × Acer longipes ssp. amplum; niskie, zwarte drzewo o pokroju kulistym, gałęzie silnie wzniesione i rozgałęzione, wolno rosnące, docelowo 5-10 m; liście początkowo intensywnie czerwone, latem zielone |
| ▫ | ‘Keithsform’ (Norwegian Sunset) — mieszaniec klonu ściętolistnego (Acer truncatum) i klonu zwyczajnego (Acer platanoides); pokrój regularny; jesienią intensywnie czerwone liście |
| ▫ | Norwegian Sunset (‘Keithsform’) — mieszaniec klonu ściętolistnego (Acer truncatum) i klonu zwyczajnego (Acer platanoides); pokrój regularny; jesienią intensywnie czerwone liście |
| ▫ | ‘pseudoplatanus × griseum’ — liście powcinane, spodem czerwone |
nazwa pozycji klucza
*alternatywy dla tej pozycji
· do pozycji w szablonie klucza:
(z)
· powrót z szablonu klucza:
(p)
 XL,3D · ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowania znajduje się prawym górnym rogu strony · Drzewa dwupienne.
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowania znajduje się prawym górnym rogu strony · ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowania znajduje się prawym górnym rogu strony ⊛ Częsty w Polsce. Gatunek sadzony i często zdziczały. Jest już w zasadzie zadomowiony w dolinach rzek i na terenach ruderalnych. | ||||||||||||||
|
| ||||||||||||||
|
kwiatostany wyrastają z bocznych pąków kwiatowych (z) *kwiatostany na końcach tegorocznych ulistnionych pędów· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowania znajduje się prawym górnym rogu strony · liście spodem szare lub srebrzystobiałe
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowania znajduje się prawym górnym rogu strony | ||||||||||||||
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowania znajduje się prawym górnym rogu strony · kwiaty z płatkami korony, zalążnia naga, owoce 12-26 mm długości
▶ Acer rubrum (klon czerwony) antropofit zadomowiony we florze Polski [491] | ||||||||||||||
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowania znajduje się prawym górnym rogu strony · Kwiaty bez korony, zielonawe, zalążnia krótko owłosiona, owoce 40-75 mm długości.
| ||||||||||||||
|
kwiatostany na końcach tegorocznych ulistnionych pędów (z) *kwiatostany wyrastają z bocznych pąków kwiatowych· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowania znajduje się prawym górnym rogu strony · Liście spodem nie są szare lub srebrzystobiałe.
| ||||||||||||||
|
liście pojedyncze, niepodzielone, podłużniejajowate (z) *liście pojedyncze, 3-klapowe**liście pojedyncze, 5 lub więcej -dzielne
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowania znajduje się prawym górnym rogu strony · krzew lub niskie drzewko
▶ Acer tataricum (klon tatarski) antropofit zadomowiony we florze Polski [491] | ||||||||||||||
|
liście pojedyncze, 3-klapowe (z) *liście pojedyncze, niepodzielone, podłużniejajowate**liście pojedyncze, 5 lub więcej -dzielne
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowania znajduje się prawym górnym rogu strony · krzew lub niskie drzewko
| ||||||||||||||
|
liście pojedyncze, 5 lub więcej -dzielne (z) *liście pojedyncze, niepodzielone, podłużniejajowate**liście pojedyncze, 3-klapowe· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowania znajduje się prawym górnym rogu strony · drzewa
| ||||||||||||||
|
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowania znajduje się prawym górnym rogu strony · pąki z jedną parą łusek
| ||||||||||||||
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowania znajduje się prawym górnym rogu strony · liście zwykle rozcięte do ponad połowy blaszki
▶ Acer palmatum (klon palmowy) takson uprawiany [491] | ||||||||||||||
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowania znajduje się prawym górnym rogu strony · liście zwykle rozcięte mniej niż do połowy blaszki (u odmian mogą być silniej rozcięte)
▶ Acer japonicum (klon japoński) takson uprawiany, nie ujęty w czekliście [491] | ||||||||||||||
|
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowania znajduje się prawym górnym rogu strony · pąki z dachówkowato zachodzącymi na siebie łuskami
| ||||||||||||||
 3D 
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowania znajduje się prawym górnym rogu strony · kwiatostan wydłużony groniasta, wiecha, zwisający
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowania znajduje się prawym górnym rogu strony · ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowania znajduje się prawym górnym rogu strony | ||||||||||||||
|
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowania znajduje się prawym górnym rogu strony · kwiatostan baldachogrono, wzniesiony
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowania znajduje się prawym górnym rogu strony · ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowania znajduje się prawym górnym rogu strony | ||||||||||||||
|
liście delikatne z ostrymi końcami klap (z) *liście ± skórzaste, nieduże, 3-5 klapowe, odcinki prawie całobrzegie, końce tępe· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowania znajduje się prawym górnym rogu strony · Gałązki nigdy nie tworzą listew korkowych. | ||||||||||||||
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowania znajduje się prawym górnym rogu strony · Młode ogonki liściowe z sokiem mlecznym.
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowania znajduje się prawym górnym rogu strony · ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowania znajduje się prawym górnym rogu strony · ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowania znajduje się prawym górnym rogu strony | ||||||||||||||
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowania znajduje się prawym górnym rogu strony · Ogonki liściowe młodych liści bez soku mlecznego.
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowania znajduje się prawym górnym rogu strony ⊛ Gatunek północnoamerykański. U nas bardzo rzadko sadzony. | ||||||||||||||
|
liście ± skórzaste, nieduże, 3-5 klapowe, odcinki prawie całobrzegie, końce tępe (z) *liście delikatne z ostrymi końcami klap· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowania znajduje się prawym górnym rogu strony | ||||||||||||||
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowania znajduje się prawym górnym rogu strony · Młode ogonki liściowe z sokiem mlecznym.
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowania znajduje się prawym górnym rogu strony · ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowania znajduje się prawym górnym rogu strony · ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowania znajduje się prawym górnym rogu strony ⊛ Dość częsty na terenie całego kraju z wyłączeniem północnego-wschodu. | ||||||||||||||
|
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowania znajduje się prawym górnym rogu strony · Ogonki liściowe bez soku mlecznego.
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowania znajduje się prawym górnym rogu strony · ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowania znajduje się prawym górnym rogu strony ▶ Acer monspessulanum (klon francuski) takson uprawiany [491] ⊛ Rzadko uprawiane ozdobne drzewo parkowe. | ||||||||||||||
po zalogowniu, w pełnej wersji atlasu, jest tu dodatkowa, zwarta, wersja klucza - wygodna w użyciu gdy chcemy szybko zorientować się w jego strukturze lub znamy już klucz i chcemy szybciej dojść do celu; przycisk logowania jest w prawym górnym rogu strony
Acer - odróżnianie rodzimych gatunków klonów
| skorowidz tabel | Acer campestre (klon polny) | Acer platanoides (klon pospolity) | Acer pseudoplatanus (klon jawor) |
| liście |
Blaszka liściowa ±skórzasta, średnich rozmiarów, z 3-5 klapami o końcach stępionych, bardzo odlegle tępo ząbkowane lub wrębne.
|
Blaszka liściowa delikatna, duża, z 5-7 klapami wyciągniętymi w długie, ostre końce, brzegiem odlegle, ostro ząbkowane; wcięcia między klapami łukowate, zaokrąglone. Spodem czysto zielona. Młode ogonki liściowe z sokiem mlecznym.
|
 pokazana po zalogowaniu
Liście stosunkowo sztywne, duże. Blaszka liściowa w większość 5-klapowa o ostrych wcięciach zatok; nasada płytko sercowata; brzeg grubo, nieregularnie, tępo karbowano-piłkowany; z wierzchu ciemnozielone, spód liścia sinozielony (u odmian ±purpurowy lub zaczerwieniony).
|
| owoce |
Skrzydlaki o płaskiej komorze nasiennej; skrzydełka ustawione pod kątem 180° (prosto).
|
 pokazana po zalogowaniu
Skrzydlaki o płaskiej komorze nasiennej, ustawione pod kątem rozwartym, czasem prawie naprzeciwlegle.
|
 pokazana po zalogowaniu XL,3D Skrzydlaki z silnie wypukłą komorą nasienną i skrzydełkiem stopniowo rozszerzającym się ku górze; w parze zwykle ±równoległe lub rozchylone pod ostrym kątem, rzadziej szeroko rozwarte.
|
| kwiatostan |
 pokazana po zalogowaniu
Kwiatostany na końcu tegorocznych ulistnionych pędów, wzniesione baldachogrona.
Kwiaty i szypułki owłosione. |
 pokazana po zalogowaniu 3D Kwiatostany na końcu tegorocznych ulistnionych pędów, wzniesione baldachogrono.
Kwiaty i szypułki nagie.
|
Kwiatostany na szczycie tegorocznych pędów, wielokwiatowa wiecha silnie wydłużona, sprawiająca wrażenie grona, zwisająca.
|
| kora starszych drzew |
 pokazana po zalogowaniu
Kora pnia podłużnie spękana, nie łuszczy się w płatach.
Gałązki często z listwami korkowymi. |
Kora pnia podłużnie spękana, nie łuszczy się w płatach.
|
 pokazana po zalogowaniu
Korona długo gładka, szara, z wiekiem ciemnoszara i łuszcząca się dużymi lub mniejszymi płatami; młoda kora pod złuszczonymi płatami jest jasnoszara.
|
| występowanie |
 Dość częsty na terenie całego kraju z wyłączeniem północnego-wschodu.
|
 Najczęstszy z gatunków rodzimych, występuje na terenie całego kraju do niższych położeń górskich.
|
 Częsty w górach i na pogórzu, na niżu rzadziej, chyba że sadzony (często w parkach i zieleni miejskiej).
W Polsce przebiega północno-wschodnia granica jego naturalnego zasięgu (jest wrażliwy na silne mrozy).
|
Acer negundo
klon jesionolistny
jesioklon · Negundo aceroides · antropofit zadomowiony we florze Polski[491] · kenofit, zadomowiony, inwazyjny[234]
kwiaty
liście
pokazana po zalogowaniu
XL,3D
Drzewo dwupienne. Korona nieregularna, szeroka, gałązki często zwieszone; pień niski lub jest ich kilka.
Liście nieparzystopierzastozłożone, z 1-2(3) parami listków. Listki bywają 2-3-klapowe, zwłaszcza szczytowy.
Owoce ustawione względem siebie pod kątem <45°; skrzydełko owocu zagięte na szczycie ku sobie.
Acer saccharinum
klon srebrzysty
kwiaty
liście
Kwiatostany wyrastają z bocznych pąków kwiatowych tj. z pąków z których nie rozwijają się liście; kwiaty w pęczkach.
Kwiaty bez korony, zielonawe, zalążnia krótko owłosiona.
Często uprawiane drzewo ozdobne. Czasem dziczejące.
opis
Wszystkie gatunki są mniej lub bardziej miodonośne. Sok klonów zawiera duży procent cukru. Z soku klonu srebrzystego (Acer saccharinum)/ i klonu cukrowego (Acer saccharum)/ produkuje się na przemysłową skalę syrop klonowy.
Owoce klonu potocznie nazywa się noskami.
Drzewa lub krzewy. Jednopienne, rzadziej dwupienne (klon jesionolistny (Acer negundo)/). Młode pędy i ogonki liściowe u niektórych gatunków z sokiem mlecznym.
Kwiatostany wiechy, grona, baldachy, na szczycie tegorocznych pędów lub rzadziej rozwijające się z pąków pachwinowych. Kwiaty 5-krotne, drobne, najczęściej żółtozielone, (5)8(10) pręcikami, funkcjonalnie jednopłciowe. Żeńskie o zredukowanym słupku, męskie o pręcikach z nierozwiniętymi pylnikami. Słupek z 2(3) owocolistków, na każdym jeden zalążek; szyjka słupka z dwoma znamionami.
nomenklatura, etymologia ℹ️ ⇈
poznanie znaczenia i pochodzenia nazwy ułatwia jej zapamiętanie
Acer [🔉 a·cer] • (pl) klon
Acer, -is
(lat., subst., n)
— starorzymska nazwa klonu
ta strona być może używa ciasteczek (cookies), korzystając z niej akceptujesz ich użycie — więcej informacji