atlas-roslin.pl

rododendrony, różaneczniki, azalie uprawiane

Rhododendron-Azalea · rododendron · azalia · różanecznik

właściwości i zastosowanie

wymagania uprawa Rhododendron-Azalea (rododendron)
🌱
U nas uprawiane są formy krzewiaste i krzewinkowe z dwóch grup: różaneczniki (skórzaste liście, ±zimozielone, często wrażliwe na mrozy) i azalie (miękkie liście, zwykle zrzucane na zimę, przeważnie wystarczająco mrozoodporne).

Szczególnie atrakcyjna są w czasie kwitnienia, dla większości uprawianych u nas odmian to koniec maja i początek czerwca; niektóre gatunki i odmiany kwitną już na przedwiośniu, inne latem.

krzewy liściastekrzewinki ozdobnezimozielony (wiecznie zielony) • częściowo zimozielony • liście opadają na zimę • o znaczeniu produkcyjnym
🌿 ozdobne liście • 🌺 ozdobne kwiaty • pachnący
wysokość: 0.3 – 4 m • szerokość: 0.5 – 4 m
kwitnienie: od kwietnia do września

wymagania i uprawa

🌸
🔆 miejsce: ⛅ półcieniste • osłonięte (przed wiatrami) • z wilgotnym powietrzem
💧 woda: gleba dostatecznie wilgotna • nie znosi przesuszania
☷ gleba: przepuszczalna • próchniczna • wymaga kwaśnej (niskie pH)
❄️ zimowanie: niepewne • strefa mrozoodporności 6b
Azalie i rododendrony wymagają gleby silnie kwaśnej, o pH nie wyższym jak 4.0 – 4.5 (5.5) (szczepione na podkładkach INKARHO rosną też na glebach słabo kwaśnych, pH 6.0 – 6.5), co zapewnia tylko gleba z dużym udziałem nieodkwaszonego torfu wysokiego lub wytworzona na kwaśnych skałach. Ważne jest niedopuszczanie do alkalizacji gleby np. w skutek podlewania twardą wodą (najlepiej stosować deszczówkę) lub stosowania nieodpowiednich nawozów.

space

W przypadku zimozielonych stanowisko powinno być osłonięte przed bezpośrednim słońcem, półcieniste. Azalie i niskie, płożące się gatunki preferują miejsca dobrze nasłonecznione. Dla wszystkich korzystne są stanowiska zaciszne, osłonięte przed wiatrami, zwłaszcza zimą. Zwykle sadzi się je pod większymi drzewami np. sosnami.

🌱 Sadzenie, wysiew, rozmnażanie (główna/preferowana metoda):

z nasion [gatunki i niektóre odmiany; nie jest wymagana stratyfikacja; wysiewa się wiosną, powierzchniowo, w temp. pokojowej kiełkują na świetle w ciągu 2 tygodni]
przez szczepienie [na podkładkach INKARHO lub sadzonkach 'Cunningham's White' albo siewkach azalii pontyjskiej; w sierpniu metodą w szparę boczną lub zimą albo w maju na przystawkę boczną lub przez stosowanie]
przez sadzonki pędowe zielne [koniec maja, zaraz po kwitnieniu, ukorzeniają się do 2 miesięcy, wskazane użycie ukorzeniaczy IBA w dużym stężeniu do 8%; łatwiej ukorzeniają się pobierane z roślin rozmnożonych in vitro]
przez sadzonki pędowe częściowo zdrewniałe [zawodne; stosować ukorzeniacze]
przez odkłady [czerwiec – lipiec, ukorzeniają się do dwóch lat]
mnożenie in vitro [powszechnie w przypadku odmian]

🌱🌸
opcje Bazaru

A · Abendrot · · Abendsonne · Adonis · Aida · Albiflorum · Album Novum · Alfred · Allotria · Amarant 2 · Amaretto · America · Amethyst · Amoena · Andantino · Angelo's Red · Ann Lindsay · Annabella · Anneke · Anouk · Antje · Antoni · Anuschka · Apple Blossom · April Glow · April Snow · Aprilleuchten · Aquamarin · Arabesk · Arista · Arno · August · August Lamken · Aureum · Azurro · B · Babuschka · · Bad Eilsen · Baden-Baden · Bajazzo · Ballerina · Balzac · Bashful · Bater Böhlje · Beaute de Flandre · Bellini · Bernstein · Berryrose · Betty Muir · Bettys Bells · Billy Novinka · Bismarck · Blaauw's Pink · Blaue Donau · Blue Boy · Blue Danube · Blue Tit · Blurettia · Bohumil Kavka · Bolesław Chrobry · Bollywood · Boubin · Boule de Neige · Brasilia · Brigitte · Bruns Loreley · Buchlovice · C · Cahterine van Tol · · Calsap · Cannon's Double · Canon's Double · Canzonetta · Cardinal · Catawbiense Album · Catawbiense Boursault · Cecile · Centennial Gold · Chanell · Charlotte de Rothschild · Charme La · Cheer · Cherie · Christopher Wren · Chromatella · Cita · Claudine · Colibri · Comte de Papadopoli · Comte de Quincey · Conny · Corinna · Cosmopolitan · Cream Crest · Csardas · Cunningham's Album Compactum · Cunningham's Snow White · Cunningham's White · D · Danuta · · Daphne · Daviesii · Dexter's Amethyst · Diadem · Diamant Rosa · Diamant Waiss · Doloroso · Doubrava · Dr H.C. Dresselhyus · Dr M. Oosthoek · Dr. Reichenbach · Dr V.H. Ruthers · Drapa · Duke of York · Durantik · E · Edward S. Rand · · Edwin · Effner · Eisprinzessin · Elisabeth Hobbie · Elite Carolinianum · Eliza Hyatt · Ella · Elsie Lee · Emanuela · Enzett-Königstein · Enzett-Lilienstein · Enzett-Rauschenstein · Erato · Erika · Ernest Inman · Eskimo · Estrella · Etzel · Euterpe · Eva I · Everestianum · F · Fabiola · · Fanny · Fasching · Felicitas · Festivo · Feuerkopchen · Feuerwerk · Fireball · Flautando · Fragrans · Francesca · Frankowski · Freya · Fridoline · Frosthexe · Frühlingsglühen · Frundsberg · Fumiko · G · Galathea · · Geisha Dunkellila · Geisha Dunkelrosa · Geisha Fumiko · Geisha Lilac · Geisha Orange · Geisha Purple · Geisha Red · Gene Mae · Genoveva · Georg Arends · Germania · Gerstäcker · Gertrud Schäle · Gibraltar · Gisela · Gloria Mundi · Gloriosum · Glowing Embers · Gold Bucket · Gold Dust · Golden Eagle · Golden Flare · Golden Fleece · Golden Gate · Golden Lights · Golden Sunset · Golden Wonder · Goldfinger · Goldflimmer · Goldknopfchen · Goldkrone · Goldlack · Goldpracht · Goldtopas · Grandeur Triomphante · Graziella · Great Dane · Grugaperle · Gulliver · H · Hachkari · · Hachmanns Brasilia · Hachmann's Charmant · Hachmanns Mamamia · Hachmann's Marlis · Hachmanns Mikado · Hachmanns Minkin · Hachmann's Polaris · Hachrosi · Hachrüh · Hachschnee · Halfdan Lem · Hamburg · Hanako · Hans Georg Sander · Haruko · Hassan · Hatsu Giri · Helsinki University · Herkules · Hino Crimson · Hinomayo · Holbein · Holger · Homebush · Homer I · Homer II · Hot Shot Variegated · Hotspur Red · Hugo Hardijzer · Humboldt · I · Ignac Nora · · Ignatius Sargent · Il Tasso · Intrifast · Irene Koster · Izumi no mai · J · Jack A. Sand · · Jacksonii · Jacsoni · J.C. van Tol · Jock Brydon · Johanna · Jolie Madame · Juanita · Juliette · Julischka · Juniduft · K · Kaho · · Kali · Kalinka · Karibia · Karl Sauerborn · Karminduft · Katja · Kazimierz Odnowiciel · Kazuko · Kermesina · Kermesina Alba · Kermesina Rose · Kilin · Kirstin · Klondyke · Kokardia · Königstein · Koster's Brilliant Red · Krumlov · L · Labe · · Lachgold · Laetevirens · Lamentosa · Lampion · Lanzette · Lauretta · Lavendula · Ledikanense · Lee's Dark Purple · Lee's Purple · Lemonora · Limetta · Little Red · Lola · Loreley · Lumina · Luzi · M · Madame van Hecke · · Maifreude · Maiogi · Majo Manju · Malwine · Mandaryn Lights · Manuska · Marabella · Maraschino · Marcel Menard · Marie's Choice · Marilee · Marimba · Marlis · Maruschka · Meline · Michiko · Midsummer · Mieszko I · Mims · Mme. Albert van Hecke · Mme. Albert van Hecke · Moerheim · Moerheim's Pink · Monsieur Marcel Menard · Moon of Israel · Morava · Motyl · Möve · Mrs. Nancy Dippel · Multiflorum · Muneira · Muttertag · N · Nabucco · · Nancy Waterer · Narcissiflora · Narcissiflorum Plenum · Nicoletta · Noordtiana · Nordlicht · Norma · Nova Zembla · O · Oberschlesien · · Old Port · Olga Niblit · Orange Beauty · Orangeade · Orlice · Oxydol · P · Palestrina · · Panda · Panenka · Parkfeuer · Parson's Gloriosum · Patty Bee · Pearce's American Beauty · Peppina · Percy Wiseman · Persil · Peter Alan · Petticoat · Ping Brightness · Pink Cherub · Pink Delight · Pink Mimosa · Pink Pancake · P.J.M. Elite · PJM Regal · Pleasant White · Pohjola's Daughter · Polaris · Polarnacht · Polly Claessens · Porzellan · Prince Camille de Rohan · Princess Anne · Prof. Jersow · Profesor Doktor Drude · Profesor Scholz · Pucella · Purple Pillow · Purple Splendor · Purpurtraum · Q · Quadricolor · · R · Raimunde · · Ramapo · Rasputin · Rebe · Red Jack · Regal · Ricarda · Roehr's Peggy Ann · Rokoko · Rosalind · Rosata · Rose · Rose Marie · Rosebud · Rosenkopfchen · Roseum Elegans · Rosinetta · Rosy Lights · Rothenburg · Rotkäppchen · Rubinetta · Rubinstern · Rumba · S · Sabina · · Saint Michel · Sammetglut · Sapphire · Sapporo · Sarina · Sasava · Satan · Satomi · Satschiko · Saturnus · Scarlet Wonder · Schneegold · Schneekrone · Schneeperle · Schneespigel · Schneestrum · Schneewitchen · Scintillation · Scout · Signalgluhen · Silbervelours · Silbervelourst · Silbervolke · Silver Slipper · Silvester · Simona · Smirnovi Goeteborg · Sneezy · Soir de Paris · Sommerduft · Sonatine · Sonia · Sonnenkopfchen · Speak's Orange · Spek's Brilliant · St. Merryn · Staccato · Stewartstonian · Strawberry Ice · Stretta · Sunte Nectarine · T · Tan Glow · · Tarragona · Taurus · Textor · Thekla · Tootsie · Toreador · Tornella · Toucan · Tunis · U · Umpqua Queen · · V · Van Der Hoop · · Van Werden Poelman · Viola · Vltava · Von Gneist · Vuyk's Scarlet · W · Wee Bee · · Weinlese · Western Lights · Weston's Lollipop · Weston's Sparkler · White Lights · Winterpurpur · Władysław Jagiełło · Wren

odmiany (form i odmian #424) analiza dostępności roślin

idxGrupa 1a Ponticum - różanecznik pontyjski (Rhododendron ponticum) i mieszańce — Zimozielone krzewy zwykle tak wysokie jak szerokie, do 3-4 m wysokości. Kwitnienie obfite; kwiatostany dość zbite; kwiaty dość drobne, w różnych kolorach. Liście eliptyczne, ciemnozielone, ±lśniące; spodem nagie.
idxGrupa 1b Caucasicum - różanecznik kaukaski (Rhododendron caucasicum) i mieszańce — Zimozielone krzewy zwykle tak wysokie jak szerokie, niższe niż 3-4 m. Kwitnienie bardzo wczesne, obfite; kwiatostany dość zbite; kwiaty dość drobne, różowe do białych. Liście szerokoeliptyczne, matowe ciemnozielone; spodem nagie.
idxGrupa 1c Smirnowii - różanecznik Smirnowa (Rhododendron smirnowii) i mieszańce — Zimozielone krzewy zwykle tak wysokie jak szerokie, niższe niż 3-4 m. Kwitnienie zazwyczaj późne, skąpe; kwiatostany dość zbite; kwiaty dość drobne, różowe do fioletowych. Liście szerokoeliptyczne, matowe ciemnozielone; od spodu filcowate włoski.
idxGrupa 2a Catawbiense — Odmiany różanecznika katawbijskiego (Rhododendron catawbiense) i jego mieszańce. Bujne, zimozielone krzewy, do 4-5 m wysokości. Kwitnienie w maju; kwiatostany zbite; kwiaty w różnych kolorach z wyjątkiem żółtego. Liście owalne do szerokoeliptycznych, nieco wypukłe, ciemnozielone do żywozielonych; spodem nagie.
idxGrupa 2b Maximum - różanecznik olbrzymi (Rhododendron maximum) i mieszańce — Bujne, zimozielone krzewy, do 4-5 m wysokości. Kwitnienie bardzo późne, koniec maja, początek czerwca, skąpe; kwiatostany zbite; kwiaty w różnych kolorach z wyjątkiem żółtego. Liście szerokoeliptyczne, nieco wypukłe, matowe szaro-zielone; spodem nagie.
idxGrupa 3a Yakushimanum - różanecznik jakuszimański (Rhododendron yakushimanum) i mieszańce — Krzewy raczej niskie, mniej lub bardziej rozłożyste, do 125 cm wysokości. Kwitnienie w pierwszej połowie maja; kwiatostany zbite; kwiaty pastelowe, białe do jasnoróżowych. Liście owalne do odwrotnie jajowatych, matowe zielone do szaro-zielonych; spodem żółtawo owłosione, czasami nagie.
idxGrupa 5a Insigne - różanecznik znakomity (Rhododendron insigne) i mieszańce — Krzewy niskie, rozłożyste, do 2,5 m wysokości. Kwiatostany luźne; kwiaty białe do ciemnoróżowych, nigdy czerwone lub żółte. Liście owalnospiczaste, twarde; spodem zwykle srebrzystobiałe i owłosione.
idxGrupa 9b Fortunei-Discolor - Rhododendron fortunei ssp. discolor i mieszańce
idxGrupa 9c Decorum - Rhododendron decorum i mieszańce
idxGrupa 10a Campylocarpum - Rhododendron campylocarpum i mieszańce — Średnie, rozgałęzione krzewy, do 3 m wysokości. Kwitnienie w kwietniu, maju; baldachy; kwiaty dzwonkowate lub lejkowate, żółte, kremowe, łososiowe lub łososioworóżowe. Liście jajowate lub prawie kuliste, ciemnozielone; spodem nagie.
idxGrupa 11a Wardii - Rhododendron wardii i mieszańce — Średnie, rozgałęzione krzewy, do 3 m wysokości. Kwitnienie w maju; baldachy; kwiaty dzwonkowate lub lejkowate, żółte, kremowe, lub łososiowe, często czerwonoplamiste. Liście jajowate lub prawie kuliste, ciemnozielone; spodem nagie.
idxGrupa 13a Williamsianum - różanecznik Williamsa (Rhododendron williamsianum) i mieszańce — Rozgałęzione krzewy, do 2 m wysokości. Kwitnienie w kwietniu, maju; kwiatostany luźne; kwiaty dzwonkowate, zwykle różowe, czasem jasnofioletowe, białe lub kremowe, nigdy czerwone ani fioletowe. Liście podłużne do kulistych, żywozielone.
idxGrupa 14c Sanguineum - Rhododendron sanguineum i mieszańce
idxGrupa 15a Dichroanthum - Rhododendron dichroanthum i mieszańce — Średnie, zwarte krzewy. Małe baldachy; kwiaty żółte, pomarańczowe lub łososiowe, rzadko czerwone. Liście małe; spodem srebrzysto owłosione.
idxGrupa 16a Forrestii (Repens) - różanecznik rozesłany (Rhododendron forrestii) ssp. forrestii i mieszańce — Zimozielone krzewy, zwykle do 1 m wysokości. Luźne baldachy; kwiaty zawsze czerwone. Liście podłużne, ciemnozielone.
idxGrupa 17b Campanulata — Mieszańce taksonów z podsekcji Campanulata
idxGrupa 20 Lepidote I — Małe, zwarte krzewy. Kwitnienie w kwietniu, maju; kwiaty małe, lejkowate, wonne, jasnofioletowe do fioletowych, nigdy różowe ani czerwone. Liście owalne, pokryte łuskami.
idxGrupa 21 Lepidote II — Zimozielone, strzeliste krzewy, do 3 m wysokości. Kwiatostany małe; kwiaty małe, jasnofioletowe przez niebieskawe do fioletowych, rzadko białe lub ciemnoczerwone, nigdy różowe. Liście drobne, podłużne, zwykle zaostrzone i pokryte łuskami.
idxGrupa 23a Racemosum - różanecznik groniasty (Rhododendron racemosum) i mieszańce — Zimozielone, strzeliste krzewy. Kwitnienie w kwietniu, maju; kwiaty małe, różowe, łososiowe lub żółte. Liście drobne.
idxGrupa 24a Dauricum - różanecznik dahurski (Rhododendron dauricum), różanecznik karoliński (Rhododendron minus var. minus) i mieszańce — Zwykle zimozielone, średnie krzewy. Kwitnienie w marcu, kwietniu; małe baldachy; kwiaty lejkowate, jasnofioletowe, fioletowe, różowoliljowe lub białe, nigdy czerwone ani żółte. Liście o intensywnym zapachu.
idxGrupa 25a Keiskei - Rhododendron keiskei i mieszańce — Zimozielone, niskie krzewy, do 1 m wysokości. Kwitnienie w kwietniu, maju; kwiatostany małe; kwiaty zawsze żółte lub kremowe. Liście podłużne, trochę zaostrzone, szarozielone z odcieniami brązowego.
idxGrupa 27 Azaleodendron — Mieszańce różaneczników z azaliami (liście sezonowe lub dwusezonowe z wyłączeniem R. dauricum). Kwitnienie zazwyczaj późne.
idxGrupa 28a Azalie Mollis — Odmiany azalii miękkiej (Rhododendron molle ssp. molle) i jej mieszańce głównie z azalią japońską (Rhododendron molle ssp. japonicum). Kwitnienie na początku maja; kwiaty słabo pachnące, pomarańczowoczerwone, jasnoczerwone, pomarańczowe, różowe lub żółte, nigdy białe, jasnofioletowe ani fioletowe. Także określane jako Rhododendron 'Kosterianum'.
idxGrupa 28b Azalie Knap Hill-Exbury — Nazwa historyczna. Kwitnienie w maju; kwiaty niepachnące, o różnych kolorach, m.in. ciemnoczerwone, białe z żółtymi plamami, ciemnożółte.
idxGrupa 28c Azalie Lutea (Pontica) - różanecznik żółty (Rhododendron luteum) i mieszańce — Kwitnienie w połowie maja; kwiaty niepachnące, średnie, trąbkowate, nigdy białe.
idxGrupa 28d Azalie Rustica — Nazwa historyczna. Kwiaty podwójne, bujne.
idxGrupa 28e Azalie Viscosum/Occidentale - Rhododendron viscosum, różanecznik zachodni (Rhododendron occidentale) i mieszańce — Kwitnienie późne; kwiaty silnie pachnące.
idxGrupa 29a Azalie Kiusianum - Rhododendron kiusianum i mieszańce — Kwiaty małe, nisko rosnące. Liście drobne.
idxGrupa 29b Azalie Kurume — Nazwa historyczna
idxGrupa 29c Azalie Japońskie (Wielkokwiatowe) — Nazwa historyczna, mieszańce R. kaempferi i inne.
idxGrupa 29d Azalie Nakaharai - Rhododendron nakaharai i mieszańce — Kwitnienie późne; kwiaty czerwone, różowe i pomarańczowe.
idxGrupa 31b Tomentosum - Rhododendron tomentosum var. tomentosum
idxGrupa xx Grupa nieokreślona

gatunki botaniczne

podrodzaj Rhododendron
Różne części rośliny, a zwłaszcza liście spodem, z wielokomórkowymi włoskami tarczowatymi. Niekiedy występują włoski proste. Blaszka liściowa w pączku z brzegami zawiniętymi ku górze (wywiniętymi). Przeważnie zimozielone.
sec. Rhododendron
ssect. Lapponica
ssect. Rhododendron
ssect. Rhodoastra
ssect. Saluenensia
ssect. Triflora
podrodzaj Hymenanthes
Owłosienie bez włosków tarczowatych, czasem tylko z gruczołowatymi ale nie tarczowatymi. Różne części rośliny zwykle z włoskami rozgałęzionymi, niekiedy owłosione kutnerowato. Blaszka liściowa w pączku z brzegami zawiniętymi ku spodowi (podwiniętymi). Przeważnie zimozielone. Zwykle średniej wielości krzewy; kwiatostan szczytowy.
sect. Ponticum
subsect. Argyrophylla
subsect. Fortunea
subsect. Fulva
subsect. Maculifera
subsect. Neriiflora
subsect. Pontica
subsect. Taliensia
subsect. Williamsiana
podrodzaj Pentanthera (azalie)
Owłosienie bez włosków tarczowatych i bez włosków rozgałęzionych. Liście zwykle opadają na zimę. Kwiatostany szczytowe, ±baldaszkowate. Kwiaty zygomorficzne, zwykle z 5 pręcikami (rzadko kiedy z więcej niż dziesięcioma pręcikami).
sect. Pentanthera subsect. Pentanthera
sect. Rhodora
sect. Sciadorhodion
podrodzaj Tsutsusi
sect. Brachycalyx
sect. Tsutsusi
koniec
objaśnienie skrótów

podkładki INKARHO

Podkładki INKARHO to grupa odmian wyselekcjonowanych pod względem tolerancji wyższego odczynu gleby, mieszańców głównie różanecznika Fortune'a (Rhododendron fortunei ssp. fortunei) i Rhododendron-Azalea ‘Cunningham's White’. Najlepiej rosną one w podłożu o odczynie lekko kwaśnym, o pH 6.0 – 6.5. Odmiany na nich szczepione mogą więc być uprawiane na odpowiednich glebach bez dodatku kwaśnego torfu.
Odmiany selekcjonowano i testowano od końca lat 70-tych XX w. do początku lat 90-tych. Nazwa ich pochodzi od nazwy spółki niemieckich szkółkarzy utworzonej dla zarządzania i komercjalizacji mieszańców. Głównie stosuje się je jako standardowe podkładi dla mieszańców welkokwiatowych, jakuszimańskich i Williamsa, w miejsce tradycyjnie używanego Cunningham's White.

nomenklatura, etymologia ℹ️
poznanie znaczenia i pochodzenia nazwy ułatwia jej zapamiętanie

Rhododendron-Azalea(pl) rododendron · azalia, różanecznik
(lat. z gr.) Rhododendron subst.
"różane drzewo", od greckich słów rhódon - róża i déndron - drzewo; w starożytności tak zwano oleander (Nerium oleander; rodzajowi Rhododendron nadał ją Linneusz, jak można przypuszczać dla wyrażenia efektu połączenia znacznych drzewiastych rozmiarów krzewu, dużych, jaskrawych kwiatów i atrakcyjności w czasie kwitnienia;