Do rodzaju należą trzy gatunki rodzime lub zadomowione, dwa z nich to krzewiaste pnącza. Znaczna liczba gatunków obcych i olbrzymia ilość odmian mieszańcowych jest uprawiana jako pnącza ozdobne.
uprawiane ozdobne spoza flory Polski
objaśnienie skrótów

grupy odmian uprawnych

Tradycyjnie, ze względów użytkowych, dzieli się powojniki na drobnokwiatowe (tu gatunki botaniczne, czasem o dość okazałych kwiatach) i powojniki wielkokwiatowe (tu głównie odmiany mieszańcowe).
Wielkokwiatowe powojniki to grupa ponad stu odmian mieszańcowych wywiedziona od takich gatunków dalekowschodnich jak: powojnik wełnisty (Clematis lanuginosa), Clematis patens, Clematis florida i europejskiego powojnika włoskiego (Clematis viticella).
Dzieli się je na grupy ze względu na dominujące cechy któregoś z gatunków rodzicielskich lub czysto użytkowo np. wg barwy kwiatów, pory kwitnienia, sposobu wzrostu, wymagań, itd.

wymagania i uprawa

🌸
🔆 miejsce:  słoneczne • ⛅ półcieniste • osłonięte (przed wiatrami) • z wilgotnym powietrzem
💧 woda: gleba dostatecznie wilgotna • nie znosi przesuszania
☷ gleba: odczyn zbliżony do obojętnego
❄️ zimowanie: wskazane lekkie okrycie
Jako rośliny rosnące w naturze pod osłoną drzew, w uprawie (z niewielkimi wyjątkami, opisanymi przy gatunkach) nie znoszą skrajności, tj. nazbyt wielkich odchyleń od optymalnej temperatury, wilgotności i walorów gleby. Optymalne stanowisko jest zaciszne, nie wystawione stale na bezpośrednie słońce.
Wymagają gleby równomiernie, dostatecznie wilgotnej, nie znoszą suszy, gleby podmokłej, ani dużych wahań wilgotności gleby. Wskazane ściółkowanie lub podsadzanie niskimi bylinami okrywowymi.
Źle rosną przy zbyt suchym powietrzu i w wysokich temperaturach — stąd przy nasłonecznionych ścianach budynków lub w otwartym terenie, z słońcu i z silnymi wiatrami się nie sprawdzą.
Gleba powinna mieć odczyn zbliżony do obojętnego, źle znoszą gleby kwaśne lub zasolone.
Pędy większości gatunków mają ograniczoną mrozoodporność wskazane okrywanie nasady pędów na zimę. Dobrze jednak regenerują się z pędów przyziemnych i korzeni.
Rośliny trujące. Unikać kontaktu z sokiem.

🌱 🌸

odmiany uprawne (#52) ⇒ analiza dostępności roślin i nasion

A · Aljonushka · Anita · Arabella · Asao · B · Beautiful Bride · Betty Risdon · Bill MacKenzie · D · Danuta · d · diversifolia hort. · E · Evisix · F · Freda · Fuji-musume · G · Gipsy Queen · Guernsey Cream · H · Hagley Hybrid · Hanajima · Hania · I · Innocent Glance · Inspiration · J · Jackmanii Superba · Jerzy Popiełuszko · Jiska · Jolanta · Julka · Juuli · K · Kardynał Wyszyński · Kaśka · Krakowiak · L · Lech Kaczyński · Lord Neville · M · Madonna · Marcelina · Maria Kaczyńska · Markhams Pink · Mikołaj Kopernik · Mme Baron Veillard · Moniuszko · Mrs. Cholomondeley · P · Pafar · Patricia Ann Fretwell · Pointy · Polish Spirit · Proteus · S · Słowianka · Sophie Viorna · Stefan Franczak · T · The President · Toki · V · Ville de Lyon · Viola · Viva Polonia · W · Warszawska Nike · Westerplatte · Z · Zoin
‘Aljonushka’
‘Anita’
‘Arabella’
‘Bill MacKenzie’
‘Danuta’
‘diversifolia hort.’
‘Evisix’
‘Freda’
‘Fuji-musume’
‘Gipsy Queen’
‘Hagley Hybrid’
‘Innocent Glance’
‘Jackmanii Superba’
‘Jerzy Popiełuszko’
‘Jiska’
‘Julka’
‘Juuli’
‘Kaśka’
‘Krakowiak’
‘Lech Kaczyński’
‘Lord Neville’
‘Madonna’
‘Marcelina’
‘Maria Kaczyńska’
‘Mikołaj Kopernik’
‘Mme Baron Veillard’
‘Moniuszko’
‘Mrs. Cholomondeley’
‘Pafar’ (Patricia Ann Fretwell)
Patricia Ann Fretwell (‘Pafar’)
‘Polish Spirit’
‘Proteus’
‘Słowianka’
‘Sophie Viorna’
‘Stefan Franczak’
‘The President’
‘Toki’
‘Ville de Lyon’
‘Viola’
‘Viva Polonia’
‘Warszawska Nike’ — kwiaty ciemnopurpurowofioletowe, 12-14 cm średnicy, pręciki złociste, czerwiec-lipiec; 2-3m
‘Westerplatte’
symbolami ◼ ◕ ◑ ◔ ○ ▫ pokazano częstość występowania odmiany w ofercie handlowej, od najwyższej do najniższej; nazwy na żółtym tle są linkowane do własnej strony odmiany
idxGrupa powojniki wielkokwiatowe
‘Jolanta’
symbolami ◼ ◕ ◑ ◔ ○ ▫ pokazano częstość występowania odmiany w ofercie handlowej, od najwyższej do najniższej; nazwy na żółtym tle są linkowane do własnej strony odmiany
idxGrupa powojniki wielkokwiatowe wczesne
‘Beautiful Bride’
‘Betty Risdon’
‘Hania’
symbolami ◼ ◕ ◑ ◔ ○ ▫ pokazano częstość występowania odmiany w ofercie handlowej, od najwyższej do najniższej; nazwy na żółtym tle są linkowane do własnej strony odmiany
idxGrupa powojniki wielkokwiatowe późne
idxGrupa powojniki grupa Viticella
idxGrupa powojniki grupa Atragene
‘Markhams Pink’
‘Pointy’
symbolami ◼ ◕ ◑ ◔ ○ ▫ pokazano częstość występowania odmiany w ofercie handlowej, od najwyższej do najniższej; nazwy na żółtym tle są linkowane do własnej strony odmiany
idxGrupa powojniki grupa Flammula
idxGrupa powojniki grupa Flammula/Recta
idxGrupa powojniki grupa Montana
idxGrupa powojniki grupa Tangutica
idxGrupa powojniki grupa Vitalba
idxGrupa powojniki grupa Texensis
idxGrupa powojniki grupa Viorna
idxGrupa powojniki grupa Integrifolia
‘Hanajima’
Inspiration (‘Zoin’)
‘Zoin’ (Inspiration)
symbolami ◼ ◕ ◑ ◔ ○ ▫ pokazano częstość występowania odmiany w ofercie handlowej, od najwyższej do najniższej; nazwy na żółtym tle są linkowane do własnej strony odmiany
idxGrupa powojniki grupa Heracleifolia
idxGrupa powojniki grupa Patens
‘Asao’
‘Guernsey Cream’
‘Kardynał Wyszyński’
symbolami ◼ ◕ ◑ ◔ ○ ▫ pokazano częstość występowania odmiany w ofercie handlowej, od najwyższej do najniższej; nazwy na żółtym tle są linkowane do własnej strony odmiany
↓niebyliny z pędami zielnymi, nie pnącymi się
Clematis recta (powojnik prosty)
Clematis recta
kwitnące pędy
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowania znajduje się prawym górnym rogu strony
▶ Clematis recta L. (powojnik prosty)
wystepowanie - Clematis recta (powojnik prosty)
takson rodzimy lub trwale zadomowiony [491]
  Ciepłe zarośla o charakterze kserotermicznym, zwykle na wapieniu.
↑nie krzewy pnące się
↓niekwiatostany wiechowate
Clematis vitalba (powojnik pnący)
Clematis vitalba
owoce
Clematis vitalba (powojnik pnący)
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowania znajduje się prawym górnym rogu strony
▶ Clematis vitalba L. (powojnik pnący)
wystepowanie - Clematis vitalba (powojnik pnący)
antropofit zadomowiony we florze Polski [491]
  Pnącze uprawiane i zdziczałe na terenie całego kraju (częściej na zachodzie Polski) i w dolinach dużych rzek. Brzegi lasów liściastych, zakrzaczenia, ruderalne tereny miejskie.
↑nie kwiaty pojedyncze
↓nierodzime pnącze
Clematis alpina (powojnik alpejski)
pokrój
Clematis alpina
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowania znajduje się prawym górnym rogu strony
▶ Clematis alpina (L.) Mill. (powojnik alpejski)
wystepowanie - Clematis alpina (powojnik alpejski)
syn. Atragene alpina L. · takson rodzimy lub trwale zadomowiony [491]
  Karpaty od piętra regla dolnego po kosówkę. Obrzeża lasów i zarośla olchowo-świerkowe, z preferencją dla podłoża wapiennego.
↑nie uprawiane ozdobne pnącza
  Kilkanaście gatunków i setki odmian uprawianych pnączy ozdobnych o interesujących kwiatach.

nomenklatura, etymologia ℹ️

poznanie znaczenia i pochodzenia nazwy ułatwia jej zapamiętanie
Clematis [🔉 kl·ma·tis](pl) powojnik
clmatis, -idis (lat. z gr., subst., f) — łacińska transliteracja greckiego klematis κληματις (gałązka), od klema κλημα, klematos - (młody) pęd, łoza winna); używana w starożytności jako nazwa wszelkich pnączy (z pominięciem winorośli) i roślin ścielących się (np. barwinek pospolity (Vinca minor))
literatura · references
specyfikacja literatury jest widoczna na szerszym ekranie 🛈
ta strona być może używa ciasteczek (cookies), korzystając z niej akceptujesz ich użycie — więcej informacji