atlas-roslin.pl

Calluna vulgaris (L.) Hull [🔉 kal·lu·na wul·ga·ris]

wrzos pospolity, wrzos zwyczajny
Calluna vulgaris (L.) Salisb. [🔉 kal·lu·na wul·ga·ris]
autorzy i statusy taksonu są widoczne na szerszym ekranie 🛈
Calluna vulgaris (wrzos pospolity)
pokrój
Calluna vulgaris (wrzos pospolity)
Calluna vulgaris
torebki w zaschniętym okwiecie
Zimozielona krzewinka lub niski krzew, (15) 20-40 (100-200) cm wysokości, silnie rozgałęziająca się, dolne odgałęzienia często rozesłane (i zakorzeniające się) lub podnoszące się, odgałęzienia w górze pędu wzniesione, ± nagie do gęsto przylegająco omszonych. Korzenie sznurowate, często wrzecionowato zgrubiałe. Poszczególne egzemplarze żyją ok. 25 lat.
Liście igiełkowate, wąskolancetowate, łódeczkowate, 2-3 (4) mm długości, brzegiem orzęsione, z dwoma wydłużonymi ostrymi uszkami skierowanymi w dół. Na bocznych, płonnych gałązkach nieco drobniejsze, gęsto (nakładają się na siebie dachówkowato), skrętolegle, ułożone; nasadą obejmujące trzon i wyciągnięte w dół dwoma ostrymi uszkami. Na głównych pędach ulistnienie jest rzadkie, naprzeciwległe, nakrzyżległe.
Kwiatostanem jest ± jednostronne grono na szczycie pędu lub na bocznych gałązkach. Kwiaty 4-krotne, na krótkich omszonych szypułkach, wyrastają z kątów liści; przykwiatki w liczbie 4 (6), skupione pod kwiatem tworzą pozorny kielich (kieliszek).

Kielich z czteroma wolnymi działkami barwy takiej jak korona; listki kielicha odwrotniejajowate, 3-4 mm długości (nieco dłuższe od korony).

Korona dzwonkowata, zrośnięta w dole, o czterech ząbkach ± 2 mm długości, fioletoworóżowa lub rzadziej biała.

Pręcików osiem; nitka króciutka, pylniki u podstawy z przydatkiem, razem z nim ± 2 mm długości, otwierają się podłużną szczeliną. Słupek górny; szyjka słupka prosta lub nieco wygięta, niewiele wystaje z kwiatu, znamię główkowate.

Torebki kuliste, 1.5-2.0 mm średnicy, owłosione, z zaschniętym kielichem i koroną, pękają wzdłuż ścian na łączeniu komór. Nasiona jajowate, brązowe, ok. 0.1-0.3 mm długości.
Kwitnienie od lipca do września; owocuje we wrześniu i październiku.

Do rodzaju Calluna należy tylko ten jeden euroazjatycki gatunek.

występowanie

Takson rodzimy lub trwale zadomowiony. [491]
wystepowanie - Calluna vulgaris (wrzos pospolity)
Calluna vulgaris (wrzos pospolity)
Calluna vulgaris
ekologiczne liczby wskaźnikowe Calluna vulgaris (wrzos pospolity)
Pospolity na terenie całego kraju we właściwych dla siebie siedliskach, w górach aż do piętra subalpejskiego.

Preferuje gleby kwaśne, światłolubny. Często zarasta duże obszary tworząc tzw. wrzosowiska, poza tym w jasnych lasach (zarówno suchych jak i wilgotnych), na piaskach, pastwiskach, skałach.

W uprawie znajdują się liczne odmiany ozdobne.

Ważna jesienna roślina miododajna.

Gatunek charakterystyczny (Ch.) dla:
space_elw
Gatunek wyróżniający (D.) dla:
space_elw
Gatunek istotny (rola w Cocktail) m.in. dla:
space_elw

Różne parametry ekologiczne, z objaśnieniem - opisowym rozwinięciem tekstowym, są podane tekstem po zalogowaniu.

wybrane okazy · selected collections

#4
10 09 11 - 12
leg. Marek Snowarski
/ok. Milicza/
#2
02 09 02 - 1
leg. Marek Snowarski
/okolice Kołobrzegu/
#5
m.am_2
leg. Adam Makowski
/Feldberg, Niemcy/
#7
jmak.10_11_4
leg. Jarosław Makowski
/Degerfeld Niemcy /

właściwości i zastosowanie

wymagania uprawowe Calluna vulgaris (wrzos pospolity)
🌱
Rodzima krzewinka lub krzew. Dość krótkowieczna, żyje do 25 lat. Pędy w nasadzie pokładające i zakorzeniające się.

Uprawiana w ogrodach na glebach kwaśnych, piaszczystych ale dostatecznie wilgotnych. Efektowne, szczególnie w czasie kwitnienia, gdy posadzone w większych grupach i jako składnik tzw. ogrodów wrzosowych. Sprawdza się też w obwódkach. Gdy nie mamy kwaśnej gleby w ogrodzie, można ją uprawiać w odpowiednim podłożu w pojemnikach.

Ważna roślina miododajna.

Oprócz roślin typowych uprawia się liczne odmiany, rodem z zachodu Europy, różniące się barwą kwiatów, wczesnością kwitnienia i barwą liści - często są one niedostatecznie mrozoodporne i podatne na choroby.

W ziołolecznictwie (nie ma w farmakopei) stosuje się Ericae flos (kwiat wrzosu) i Ericae herba (ziele wrzosu).
🌿 ozdobne liście • 🌺 ozdobne kwiaty • 🐝 pożytek pszczeli (miododajna) • roślina lecznicza
wysokość: do 80 cm
kwitnienie: od (lipca) sierpnia do września

wymagania i uprawa

🌸
🔆 miejsce:  słoneczne
💧 woda: gleba przeciętnie wilgotna (świeża)
☷ gleba: uboga • wymaga kwaśnej (niskie pH)
❄️ zimowanie: strefa mrozoodporności 4

Wymagania (optimum rozwoju/konkurencyjności na naturalnych stanowiskach wg ekologicznych liczb wskaźnikowych): światło — umiarkowane słońce • woda — gleba sucha lub gleba przeciętnie wilgotna lub gleba wilgotna • próchnica — gleba mineralna, uboga w humus lub gleba mineralno-próchnicza, zasobna w humus lub gleba organiczna, humusowa, torfowa • ciepło — miejsce najzimniejsze lub miejsce umiarkowanie zimne lub miejsce umiarkowanie chłodne lub miejsce przeciętnie ciepłe • zwięzłość — gleba lekka, piaszczysta lub gleba średnio zwięzła • żyzność — podłoże ubogie

Tylko stanowiska dobrze nasłonecznione. Gleba musi być kwaśna, wskazana piaszczysto-próchniczna lub torfiasta, możliwie równomiernie umiarkowanie wilgotna (bardzo pomocne jest ściółkowanie korą iglastą).

Odmiany mogą wymagać okrywania w surowe zimy.

Warto przycinać wiosną poniżej zeszłorocznych kwiatostanów (wrzosy kwitną na krótkotrwałych pędach bocznych).

🌱 Sadzenie, wysiew, rozmnażanie:

11 – 9 szt./m2 • rozstawa: 30 – 33 cm
z nasion [(rzadko) bezpośrednio po zbiorze lub po przemrożeniu, wiosną; sadzenie z doniczek w drugim roku]
przez podział [odkłady i kopczykowanie]
przez sadzonki pędowe odrywane [sierpień-wrzesień]

🌱 🌸

odmiany uprawne (#77) ⇒ analiza dostępności roślin i nasion

A · Alba · Alba Plena · Alba Praecox · Alexandra · Allegretto · Allegro · Amethyst PBR · Annabel · Anne Marie · Annemarie · Aphrodite · Athene PBR · B · Beoley Gold · Bonita · Bonita PBR · Boskoop · Boskoop Sel. · C · Carmen · Con Brio · Cuprea · D · Dark Beautty · Dark Star · Darkness · Darts Parrot · David Hagenaars · Dirry · E · Eckart Miessner · Elsie Purnell · F · Firefly · G · Gold Haze · Gold Spronk · Goldsworth Crimson · Grizabella · H · Hammondii · Helena PBR · Herbstfeuer · Highland Rose · J · J.H. Hamilton · Jan Dekker · Jana · Jette PBR · Josefine · Josi · Juliane PBR · K · Kinlochruel · L · Larissa PBR · Long White · M · Marleen · Marlies · Mazurka · Melanie · Minima · Mullion · R · Radnor · Red Favorite · Red Pimpernel · Red Star · Reini · Robert Chapman · Rosita PBR · Ross Hutton · Roter Oktober · S · Sandy PBR · Schneewittchen · Scholjes Rubin · Silver Knight · Snow White · Spring Cream · Spring Torch · Stefanie · Susanne PBR · T · Theresa PBR · Tib · V · Velvet Fascination · W · White Lawn · Wickwar Flame · Winter Red
‘Alba’ — silnie rosnąca, pędy wyprostowane, zwarta; kwiaty białe
‘Alba Plena’ — kwiaty białe; pędy wyprostowane
‘Alba Praecox’ — silnie rosnąca, zwarta; kwiaty białe, wczesne
‘Alexandra’
‘Allegretto’
‘Allegro’
‘Amethyst PBR’
‘Annabel’
‘Anne Marie’
‘Annemarie’
‘Aphrodite’
‘Athene PBR’
‘Beoley Gold’
‘Bonita’
‘Bonita PBR’
‘Boskoop’
‘Boskoop Sel.’
‘Carmen’ — kwiaty różowoczerwone; silnie rosnąca, zwarta, pędy wyprostowane; b. dobrze zimująca
‘Con Brio’
‘Cuprea’ — pędy wyprostowane, 40 cm; liście brązowożółte, zimą czerwonobrunatne; kwiaty jasnopurpurowe, późne, wrzesień-październik
‘Dark Beautty’
‘Dark Star’
‘Darkness’
‘Darts Parrot’
‘David Hagenaars’
‘Dirry’
‘Eckart Miessner’
‘Elsie Purnell’ — pędy wyprostowane, 50 cm; liście szarozielone; kwiaty różowe, pełne, późne, wrzesień
‘Firefly’
‘Gold Haze’ — liście żółte także zimą; pędy wyprostowane, 50 cm; kwiaty białe, sierpień-wrzesień; niedostatecznie mrozoodporna
‘Gold Spronk’
‘Goldsworth Crimson’ — pędy wyprostowane, 60 cm; liście ciemnozielone; kwiaty ciemnoczerwone, sierpien-wrzesień
‘Grizabella’
‘Hammondii’
‘Helena PBR’
‘Herbstfeuer’
‘Highland Rose’
‘J.H. Hamilton’ — zwarta, niska, 25 cm; liście ciemnozielone, zimą brązowozielone; kwiaty pełne, łososioworóżowe, wczesne, sierpień-wrzesień; polecana
‘Jan Dekker’
‘Jana’
‘Jette PBR’
‘Josefine’
‘Josi’
‘Juliane PBR’
‘Kinlochruel’ — kwiaty białe, lipiec-listopad
‘Larissa PBR’
‘Long White’ — silnie rosnąca, pędy wyprostowane, 60 cm; kwiaty białe, grona długie, wrzesień
‘Marleen’
‘Marlies’
‘Mazurka’
‘Melanie’ — biała odmiana pączkowa, zachowuje je do grudnia
‘Minima’ — zwarta, karłowa, 10 cm, pędy rozpostarte; kwiaty fioletoworóżowe w krótkich gronach, wczesne, lipiec-sierpień
‘Mullion’ — niska, 20 cm, pędy płożące się; kwiaty różowopurpurowe, wczesne, lipiec-sierpień; dość mrozoodporna
‘Radnor’
‘Red Favorite’
‘Red Pimpernel’
‘Red Star’
‘Reini’
‘Robert Chapman’ — pędy wyprostowane, 40 cm; liście brązowożółte, zimą brązowoczerwone; kwiaty różowe; wrażliwa na choroby, niedostatecznie mrozoodporna
‘Rosita PBR’
‘Ross Hutton’
‘Roter Oktober’
‘Sandy PBR’
‘Schneewittchen’
‘Scholjes Rubin’
‘Silver Knight’ — 60 cm; liście srebrzystoszare; kwiaty różowe
‘Snow White’
‘Spring Cream’
‘Spring Torch’
‘Stefanie’
‘Susanne PBR’
‘Theresa PBR’
‘Tib’ — niska, pędy wyprostowane, 30 cm; kwiaty fioletowoczerwone, pełne
‘Velvet Fascination’
‘White Lawn’
‘Wickwar Flame’
‘Winter Red’
symbolami ◼ ◕ ◑ ◔ ○ ▫ pokazano częstość występowania odmiany w ofercie handlowej, od najwyższej do najniższej; nazwy na żółtym tle są linkowane do własnej strony odmiany
literatura · references
specyfikacja literatury jest widoczna na szerszym ekranie 🛈
ta strona być może używa ciasteczek (cookies), korzystając z niej akceptujesz ich użycie — więcej informacji