atlas-roslin.pl
takson rodzimy lub trwale zadomowiony [24][491]
· ochrona ścisła (1.141)

Phyllitis scolopendrium (L.) Newman [🔉 fil·li·tis]

języcznik zwyczajny
Asplenium scolopendrium L. · Scolopendrium vulgare Sm.
Phyllitis scolopendrium (języcznik zwyczajny)
osobnik; widziana z boku pojedyncza kępa zarodnikującej paproci; widoczne dolne powierzchnie liści z widocznymi zarodniami skupionymi w skośne pasy; 11.08.2007, Cisna; Polanki [Zawój - przełom Wetliny]; copyright © by Waldemar i Maria Mazur
Phyllitis scolopendrium
pokrój
Phyllitis scolopendrium
pokrój
Phyllitis scolopendrium
pokrój
Phyllitis scolopendrium
pokrój
Phyllitis scolopendrium ‘Sagittata’
cv. Sagittatum
Phyllitis scolopendrium (języcznik zwyczajny)

cechy charakterystyczne

Phyllitis scolopendrium
liście jezycznika są pojedyncze i niepodzielone, kształtem przypominają języki (stąd nazwa!). W dotyku są skórzaste, z wierzchu połyskujące. Charakterystyczną cechą są kupki zarodni na spodzie liści ustawione liniowo w równoleglych szeregach; zbiorowisko: jaworzyna z języcznikiem Ass.Phyllitido-Aceretum
Bylina z zimotrwałymi liśćmi. Rdzawe łuski ±gęsto pokrywają górę kłącza, młode liście, ogonki liściowe i nerw główny dojrzałych liści.

space

Kupki na spodzie liścia są ustawione wzdłuż nerwów bocznych, parami, w dwóch przylegających rzędach, tworząc linie. Zarodniki dojrzewają lipiec – październik.

występowanie

wystepowanie
o mapie występowania
Gatunek podlega ochronie ścisłej (poz. 1.141 wg aktualnego rozporządzenia). Do ustawowej ochrony został włączony w 1957 roku.
Phyllitis scolopendrium
stanowisko
ekologiczne liczby wskaźnikowe Phyllitis scolopendrium (języcznik zwyczajny)
Skały, zbocza, w miejscach zacienionych i o wysokiej wilgotności powietrza. Preferuje podłoże wapienne, bogate w próchnicę.

Gatunek charakterystyczny (Ch.) dla:

space_elw

Różne parametry ekologiczne, z objaśnieniem - opisowym rozwinięciem tekstowym, są podane tekstem po zalogowaniu.

Na aktualnej czerwonej liście (2016r.) takson nie jest ujęty. Na liście z 2006r. miał status — [E]–wymierający - krytycznie zagrożony, na izolowanych stanowiskach

wybrane okazy · selected collections

znalezisko 00010000.09_1b27.jmak - Phyllitis scolopendrium (języcznik zwyczajny); Sigmaringen, Niemcy
09_1b27
leg. Jarosław Makowski
/Sigmaringen, Niemcy / #3
znalezisko 20070811.1.wm - Phyllitis scolopendrium (języcznik zwyczajny); Cisna; Polanki [Zawój - przełom Wetliny]
070811-1
leg. Waldemar i Maria Mazur, det. Waldemar MAZUR
/Cisna; Polanki [Zawój - przełom Wetliny]/ #13

właściwości i zastosowanie

wymagania uprawa Phyllitis scolopendrium (języcznik zwyczajny)
🌱
Rodzima paproć rosnąca na wapieniach, w wilgotnych i ocienionych siedliskach. W ogrodnictwie stosowana w analogicznych warunkach, w ogrodach skalnych, na murkach i jako trwała okrywowa pod koronami drzew i krzewów.

space

W uprawie znajdują się odmiany o odmiennie ukształtowanych liściach - podzielonych widlasto, w różnym stopniu podzielonych, z ±pofalowanym aż kędzierzawym brzegiem.

💠 rabata bylinowa • ⛰ ogród skalny • 🧱 na murki skalne • ogród japoński • 🟩 okrywowe lub zadarniające • "runa leśnego" • ▩ grupa/płat • uprawa w pojemnikach
byliny ogrodowepaprocie • zimozielony (wiecznie zielony) • o znaczeniu produkcyjnym
trwały • 🌿 ozdobne liście
wysokość: 10 – 40 cm • szerokość: 20 – 30 cm

wymagania i uprawa

Phyllitis scolopendrium ‘Angustifolia’
cv. Angustifolia
Phyllitis scolopendrium ‘Crispa’
cv. Crispa
🌸
🔆 miejsce: ⛅ półcieniste • ☁ cieniste • z wilgotnym powietrzem • chłodne
💧 woda: gleba dostatecznie wilgotna • gleba stale wilgotna do podmokłej
☷ gleba: przepuszczalna • żyzna • próchniczna • odczyn zbliżony do obojętnego • preferuje zasadową
❄️ zimowanie: strefa mrozoodporności 4 • wskazane lekkie okrycie

Wymagania (optimum rozwoju/konkurencyjności na naturalnych stanowiskach wg ekologicznych liczb wskaźnikowych): światło — głęboki cień lub cień • woda — gleba przeciętnie wilgotna lub gleba wilgotna • próchnica — gleba mineralno-próchnicza, zasobna w humus • ciepło — miejsce umiarkowanie chłodne lub miejsce przeciętnie ciepłe • zwięzłość — gleba inicjalna - skały i szczeliny skalne lub gleba kamienista, żwirowa • żyzność — podłoże żyzne

W miejscach trwale wilgotnych, ocienionych lub półcienistych, na glebach próchnicznych, żyznych, obojętnych lub zasadowych; siedlisko powinno być stosunkowo chłodne a powietrze wilgotne - wtedy bez problemu rośnie w ogrodzie. Uprawiana na niżu Polski jest trudna z uwagi na zbyt wysokie temperatury latem i suche powietrze; możliwa tylko przy odpowiednim mikroklimacie w ogrodzie, w miejscu uprawy.

🌱 Sadzenie, wysiew, rozmnażanie:

25 – 16 szt./m2 • rozstawa: 20 – 25 cm
[(zarodniki) styczeń – marzec w szklarni]
przez podział [maj – czerwiec]
przez sadzonki liściowe [(ogonki liściowe) listopad – grudzień w szklarni]

🌱🌸
opcje Bazaru

odmiany (form i odmian #11) analiza dostępności roślin