| ||||||
| ||||||
⇈
🌱
Zimozielony krzew z Chin. Liście efektowne, skórzaste, ciemnozielone, błyszczące, u odmian żółto i biało pstre. Pędy długie, wspinające się przy pomocy korzeni przybyszowych (podobnie jak u bluszczu pospolitego (Hedera helix)) na wysokość 3-5m, po pniach drzew, skałach, murkach, ścianach (u nas jednak często takie "wystające" ponad podłoże pędy zimą zamierają). Pędy płożące się po ziemi łatwo zakorzeniają się, tworząc okrywowe kobierce. Kwiaty niepozorne, zielonkawobiałe, w lipcu. Owoce drobne, różowawe, często nie zawiązują się lub nie dojrzewają.
Popularny krzew okrywowy. Niskie odmiany, przy braku podpory, nadają się na obwódki i do tworzenia kobierców w miejscach mniej lub bardziej ocienionych.
występowanie, ekologia
takson uprawiany [491]
ⓘ Parametry rozsiewu wg (Lososová et al. (2023) [601]):
- klasa 6: 400-1500m dla 50-99% diaspor · efektywny sposób rozsiewu: endozoochoria · + antropochoria
- średnia masa nasiona: 13.1mg · średnia wysokość rośliny: 30cm · krzew · neofit dla Europy
- klasa 6: 400-1500m dla 50-99% diaspor · efektywny sposób rozsiewu: endozoochoria · + antropochoria
- średnia masa nasiona: 13.1mg · średnia wysokość rośliny: 30cm · krzew · neofit dla Europy
wymagania i uprawa
Najbardziej wytrzymała na mrozy zimozielona trzmielina. Dla dobrego zimowania liści stanowisko powinno być osłonięte, nie zaszkodzi też okrycie w razie silnych mrozów; pod śniegiem zimuje dobrze. Pewniej zimują formy płożące się niż pnące.
Wymagania glebowe niskie, ale lepiej rośnie na żyznych, próchnicznych. Gleba powinna być trwale wilgotna, źle znosi suszę.
⇈ 🌱 🌸
odmiany uprawne (#27) ⇒ analiza dostępności roślin i nasion
B · Blondy · C · Canadale Gold · Coloratus · Country Gold · D · Dart's Blanket · E · E.T. · Emerald Gaiety · Emerald'n Gold · G · Gold Tip · Gracilis · H · Harlequin · Hort's Blaze · I · Interbolwi · Interbolwi · K · Kewensis · M · Mickaela · Minimus · S · Sheridan Gold · Silver Gem · Silver Queen · Silverstone · Sunshine · Sunspot · Sylwek · T · Tustin · v · var. radicans · V · Variegatus · Vegetus
Canadale Gold
Country Gold
E.T.
Emerald Gaiety
Emerald'n Gold
Gold Tip
Gracilis
Harlequin
Interbolwi
Kewensis
Mickaela
Minimus
Sheridan Gold
Silver Gem
Silver Queen
Silverstone
Sunspot
Sylwek
Tustin
Vegetus
| ▫ | Blondy (‘Interbolwi’) — liście b. duże, środek blaszki kremowożółty; krzewy niskie, do 30 cm |
| ▫ | ‘Canadale Gold’ — liście okrągłe, żółto obrzeżone; krzew szybko rosnący, do 80 cm wysokości |
| ▫ | ‘Coloratus’ — liście bardzo duże, do 6 cm, zielone, jesienią ciemnopurpuowe; polecana jako okrywowa w cieniu i na obwódki |
| ‘Country Gold’ | |
| ▫ | ‘Dart's Blanket’ — szybkorosnąca |
| ‘E.T.’ | |
| ◔ | ‘Emerald Gaiety’ — liście podłużne, biało, nieregularnie obrzeżono-plamiste, zimą różowiejące; krzew zwarty, szeroko rozpostarty, do 25 cm wysokości i 150-200 cm szerokości; polecana na obwódki i do kobierców |
| ◑ | ‘Emerald'n Gold’ — liście podłużne, złotożółto obrzeżone, plamiste, zimą z różowo-czerwonym przebarwieniem; do 40 cm wysokości; polecana na obwódki |
| ‘Gold Tip’ | |
| ‘Gracilis’ | |
| ○ | ‘Harlequin’ — liście pstre, biało-zielone; płożąca się |
| ▫ | ‘Hort's Blaze’ — intensywnie rosnąca, płożąca się; liście zielone |
| ▫ | ‘Interbolwi’ (Blondy) — liście b. duże, środek blaszki kremowożółty; krzewy niskie, do 30 cm |
| ‘Interbolwi’ — liście duże, w centrum żółte | |
| ‘Kewensis’ | |
| ‘Mickaela’ | |
| ‘Minimus’ — b. niska, płożąca się, do 5 cm wysokości; do ogrodów skalnych, alpinariów | |
| ‘Sheridan Gold’ | |
| ‘Silver Gem’ | |
| ▫ | ‘Silver Queen’ |
| ‘Silverstone’ | |
| ‘Sunshine’ — liście kremowożółto obrzeżone | |
| ○ | ‘Sunspot’ — liście ciemnozielone, ze złotożółtym paskiem pośrodku; niski płożący się; polecana do pojemników i na obwódki |
| ‘Sylwek’ | |
| ‘Tustin’ | |
| ‘var. radicans’ | |
| ‘Variegatus’ | |
| ‘Vegetus’ — liście okrągłe |
wybrane okazy · selected collections ⇈
#1
leg. Paweł Kalinowski
/ogród botaniczny UW, Warszawa/
#1
leg. Paweł Kalinowski
/ogród botaniczny Paryż (Francja)/
#7
leg. Marek Snowarski
/Arboretum Wojsławice/
/cv. Silver Queen/
nomenklatura, etymologia ℹ️ ⇈
poznanie znaczenia i pochodzenia nazwy ułatwia jej zapamiętanie
Euonymus fortunei [🔉 e͡ł·ō·ny·mus *] • Euonymus hederaceus [🔉 e͡ł·ō·ny·mus he·de·ra·ce·us] · Euonymus kiautschovicus [🔉 e͡ł·ō·ny·mus *] • (pl) trzmielina Fortune'a · trzmielina pnąca
e͡uōnymos, -os, -i
(lat. z gr., subst., m)
— greckie euonymos ενωνυμος znaczące "dobrego imienia, czcigodny" - ale też nazwa na przekór, eufemizm dla "złowieszczy", o charakterze czy to ironicznym[*], czy magicznym, odpędzającym złe fatum przez nienazywanie zła po imieniu (nie wywoływanie wilka z lasu, nazwa typu "nietota"[500]), w tym wypadku ze strony trującej dla owiec rośliny;
odnosiła się u starożytnych Greków do oleandra o trujących liściach, u Rzymian do trzmieliny o trujących nasionach[455];
grecki przedrostek eu- oznacza dobry, onyma = onoma, -atos - imię (np. eutanazja "dobra śmierć", onomastyka - nauka o nazwach własnych);
[*] czy zakładanie ironii u starożytnych pasterzy jest anachronizmem? jednak, czy zakładanie braku poczucia ironii u nich jest rodzajem wyższościowego *izmu w odniesieniu do niewykształconych starożytnych pasterzy; czy ten przypis jest ironiczny?
hedera, -ae; hederaceus, -a, -um
(lat., subst., f)
— starorzymska nazwa bluszczu pospolitego (Hedera helix);
dopełniacz hederae;
przymiotnik hedareaceus, -ea, -eum (bluszczopodobny, bluszczowy)
ta strona być może używa ciasteczek (cookies), korzystając z niej akceptujesz ich użycie — więcej informacji