atlas-roslin.pl
takson rodzimy lub trwale zadomowiony [24]

Berberis vulgaris L.

berberys zwyczajny berberys pospolity
Berberis vulgaris (berberys zwyczajny)
kwiatostan; fragment pędu z widzianymi z boku groniastymi kwiatostanami; 17.05.2008, Olkusz; Żurada [Pustynia Starczynowska]; copyright © by Waldemar i Maria Mazur
Berberis vulgaris (berberys zwyczajny)
Berberis vulgaris (berberys zwyczajny)
pęd z pąkami, pąki małe wyglądające jak nieco poszarpane. Gałązki słomiastożółte, ciernie3-7 długości 1-2 cm
Berberis vulgaris (berberys zwyczajny)
Berberis vulgaris (berberys zwyczajny)
łodyga; fragment pędu z widocznymi młodymi liściami i rozwijającymi się kwiatostanami
Berberis vulgaris (berberys zwyczajny)
owocostan; pojedynczy pęd z widocznymi groniastymi owocostanami
Berberis vulgaris (berberys zwyczajny)
pęd; fragment środkowej części krzewu z widocznymi młodymi pędami gęsto pokrytymi cierniami

opis

cechy diagnostyczne w kluczu:Berberis (berberys)kl 7138
Berberis vulgaris (berberys zwyczajny)
Berberis vulgaris (berberys zwyczajny)
cierń na kilkuletnim pędzie
Duży i gęsty krzew, 2 – 3 m wysokości i tyleż średnicy. Liście opadają na zimę. Pędy jednoroczne szarożółte. Ciernie trójdzielne, 1 – 2 cm długości.

Liście szerokoeliptyczne do odwrotniejajowatych, (1)2 – 5 (8) cm długości i (0.6)1 – 2.5 (3.5) cm szerokości, brzegiem nieregularnie kolczasto ząbkowane.

Kwiaty w 12 – 22-kwiatowych gronach 4 – 6 cm długości, żółte, o intensywnym zapachu.

Owoce eliptyczne, duże (10 – 12 mm długości), purpurowoczerwone, kwaśne. Dojrzewają we wrześniu i październiku; utrzymują się po części przez zimę.

Kwitnie w maju.

występowanie

Berberis vulgaris (berberys zwyczajny)
zbiorowisko; kwitnące osobniki berberysu widoczne w podszyciu boru
Berberis vulgaris (berberys zwyczajny)
wystepowanie
o mapie występowania
Częsty poza miejscami gdzie dość skutecznie wytrzebiony w okresie walki z nim jako z żywicielem pośrednim rdzy źdźbłowej.

Widne bory, skraje lasów, zarośla, zbocza, miedze, w miejscach ciepłych, nasłonecznionych, siedliskach o charakterze kserotermicznym, na glebach piaszczystych, kamienistych, zasobnych w wapń.

Gatunek charakterystyczny (Ch.) dla:

space_elw

wybrane okazy · selected collections

znalezisko 00010000.B33.bl - Berberis vulgaris (berberys zwyczajny)
B33
leg. Barbara Łotocka #22
znalezisko 20100605.1.js - Berberis vulgaris (berberys zwyczajny); Bukowa Góra
100605-1
leg. Jacek Soboń
/Bukowa Góra/ #2
znalezisko 20050320.1.js - Berberis vulgaris (berberys zwyczajny); Wleń - ogród
050320-1
leg. Jacek Soboń
/Wleń - ogród/ #4
znalezisko 20060117.19.bm - Berberis vulgaris (berberys zwyczajny); Wejherowo
060117-19
leg. Bartosz Melzer
/Wejherowo/ #3
znalezisko 00010000.10_10_20.jmak - Berberis vulgaris (berberys zwyczajny); Donautal Niemcy
10_10_20
leg. Jarosław Makowski
/Donautal Niemcy/ #6
znalezisko 20080517.2.wm - Berberis vulgaris (berberys zwyczajny); Olkusz; Żurada [Pustynia Starczynowska]
080517-2
leg. Waldemar i Maria Mazur, det. Waldemar Mazur
/Olkusz; Żurada [Pustynia Starczynowska]/ #21
znalezisko 20210529.1.kkcz - Berberis vulgaris (berberys zwyczajny); woj. łódzkie, pow. łaski, Wielka Wieś B, rezerwat Winnica
210529-1
leg. Konrad Kaczmarek
/woj. łódzkie, pow. łaski, Wielka Wieś B, rezerwat Winnica/ #1

zastosowanie i wymagania

wymagania uprawa Berberis vulgaris (berberys zwyczajny)
🌱
Rzadko używany jako krzew ozdobny; jest znana odmiana ‘Atropurpurea’ o purpurowym letnim zabarwieniu liści. Ozdobne są też owoce pozostające zimą na gałęziach. Jesienne zabarwienie liści nieciekawe, żółtawe.

Bardzo odporny na suszę. Rośnie na glebach średnich i słabych. Może być używany do umacniania skarp.

Owoce są kwaśne, zbiera się je przed pełnią dojrzałości, mogą być jedzone świeże lub suszone używane do herbat; zawierają dużo witaminy C.

Jako surowiec zielarski (nie w farmakopei) stosuje się Berberidis cortex (kora berberysu), Berberidis fructus (owoc berberysu), rzadziej korę korzeni i korzenie.