atlas-roslin.pl
takson rodzimy lub trwale zadomowiony [24]

Sarothamnus scoparius (L.) Wimm. ex W.D.J. Koch

żarnowiec miotlasty
Cytisus scoparius (L.) Link · Sarothamnus scoparius (L.) W.D.J. Koch
Sarothamnus scoparius (żarnowiec miotlasty)
kwitnący krzew; 06.2004, Gorzów, wzgórza na Wieprzycach; copyright © by Marek Pogorzelec
Sarothamnus scoparius
gałązka z kwiatami
Sarothamnus scoparius
pokrój
Cytisus scoparius
cienkie zielonkawe pędy
Sarothamnus scoparius (żarnowiec miotlasty)
dojrzewające strąki
Sarothamnus scoparius (żarnowiec miotlasty)
liście
Sarothamnus scoparius (żarnowiec miotlasty)
Sarothamnus scoparius (żarnowiec miotlasty)

opis

Cytisus scoparius
pęd kanciasty z listewkami
Cytisus scoparius
kwiaty, spiralnie zwinięte szyjki słupka
Sarothamnus scoparius (żarnowiec miotlasty)
Krzew o wyprostowanych pędach, wysokości 1.5 (2) m. Pędy cienkie, wiotkie, ciemnozielone, kanciaste lub żeberkowane, wyprostowane, rozgałęziające się pod ostrym kątem, rózgowato.

Liście na pędzie zróżnicowane; w górze zwykle pojedyncze, drobne, wąskoeliptyczne, siedzące; w dole pędu trójlistkowe, z ogonkiem do 12 mm długości; liście 5 – 20 mm długości; pod spodem przylegająco owłosione.

Kwiaty motylkowe, złocistożółte, duże 20 – 25 mm długości; wyrastają po jednym do trzech w kątach drobnych, lancetowatych podsadek, na ubiegłorocznych gałązkach. Szyjka słupka charakterystycznie skręcona w pętlę, co dobrze widać po zapyleniu. Żagielek szeroki, odgięty, okrągławy z wycięciem na szczycie. Kielich nagi, około 6 mm długości, szybko zasychający, dwuwargowy, górna z dwoma, dolna z trzema bardzo drobnymi ząbkami na szczycie.

Sarothamnus scoparius (żarnowiec miotlasty)
nasiona z elajosomem

Kwitnienie w końcu maja i w czerwcu.

Owocem jest silnie spłaszczony strąk; na szwach (na brzegu) silnie, gęsto, biało, odstająco owłosiony, poza tym nagi; dojrzały jest czarny, 4 – 5 cm długości, w upalne dni po wyschnięciu otwiera się samorzutnie, gwałtownie i z wyraźnym trzaskiem, rozrzucając przy tym liczne nasiona. Nasiona z elajosomem, eliptyczno-jajowate, spłaszczone, żółtawobrunatne, 3 mm długości.

występowanie

Sarothamnus scoparius (żarnowiec miotlasty)
Sarothamnus scoparius (żarnowiec miotlasty)
Cytisus scoparius
wystepowanie
o mapie występowania
Częsty. Widne lasy, wrzosowiska, wzgórza, na kwaśnych glebach piaszczystych.

W lasach podsiewany, poza tym krzew ozdobny oraz używany do umacniania wydm, skarp, nasypów.

Często spotykany na glebach piaszczystych, kwaśnych, w szczególności przy drogach i torach kolejowych.

Polsce znajduje się na wschodniej granicy zasięgu żarnowca miotlastego. Zimą zielone części pędów łatwo przemarzają stąd nie zimuje on dobrze w klimacie kontynentalnym. Zasieg naturalny trudno jest określić ponieważ jest często wysiewany w lasach na zimowy pokarm dla zwierząt, jest też sadzony jako krzew ozdobny i dla umacniania piaszczystych skarp lub dla rekultywacji terenów z kwaśną glebą.

Gatunek charakterystyczny (Ch.) dla:

space_elw

Gatunek wyróżniający (D.) dla:

space_elw

wybrane okazy · selected collections

znalezisko 20050707.1.js - Sarothamnus scoparius (żarnowiec miotlasty); Pogórze Kaczawskie. Okolice Wlenia
050707-1
leg. Jacek Soboń
/Pogórze Kaczawskie. Okolice Wlenia/ #3
znalezisko 00010000.07_9_9.jmak - Sarothamnus scoparius (żarnowiec miotlasty); Łeba
07_9_9
leg. Jarosław Makowski
/Łeba/ #6
znalezisko 20050830.3.bl - Sarothamnus scoparius (żarnowiec miotlasty)
050830-3
leg. Barbara Łotocka #4
znalezisko 20121110.1.12 - Sarothamnus scoparius (żarnowiec miotlasty); Bukowina Sycowska, okolice
121110-1
leg. Marek Snowarski
/Bukowina Sycowska, okolice/ #4

właściwości i zastosowanie

wymagania uprawa Sarothamnus scoparius (żarnowiec miotlasty)
🌱
Żarnowiec miotlasty jest chętnie sadzonym krzewem ozdobnym z kwiatów. W czasie kwitnienia (koniec maja i czerwiec) wygląda bardzo atrakcyjnie.

W krajach Europy o łagodniejszym klimacie w uprawie znajdują się liczne wrażliwe na mrozy odmiany ozdobne, różniące się między innymi barwą kwiatów które mogą być od białych, przez zółte i czerwonawe do brązowych.

Żarnowiec ma silny i głęboki system korzeniowy, jest dzięki temu odporny na suszę i nadaje się do umacniania lub rekultywacji terenów o luźnym i zakwaszonym podłożu - skarp, nasypów, wydm. Uwaga! Roślina trująca.

W ziołolecznictwie (nie ma w farmakopei) stosuje się Sarothamni herba (ziele żarnowca).

wymagania i uprawa

🌸
ciepło — miejsce umiarkowanie chłodne lub miejsce przeciętnie ciepłe

Wymagania (optimum rozwoju/konkurencyjności na naturalnych stanowiskach wg ekologicznych liczb wskaźnikowych): światło — pełne słońce • woda — gleba przeciętnie wilgotna • odczyn — gleba słabo kwaśna • zwięzłość — gleba lekka, piaszczysta • próchnica — gleba mineralno-próchnicza, zasobna w humus • żyzność — podłoże umiarkowanie żyzne

Wymaga gleb kwaśnych, piaszczystych. Nie znosi gleb zasadowych lub zasolonych. W mroźne zimy część nadziemna może całkowicie wymarzać, szybko jednak odbija z części podziemnych.

Rozmnaża się z nasion wysiewanych bezpośrednio na miejsce. Jeśli rozmnażany poza miejscem docelowym to wskazana jest produkcja w pojemnikach, jako że nie znosi dobrze przesadzania.