antropofit zadomowiony we florze polskiej [24]
· archeofit, zadomowiony [234]

Lamium purpureum L.

jasnota purpurowa
na stronie — opis · zmienność · występowanie · uwagi · znaleziska
Lamium purpureum (jasnota purpurowa)
pokrój; 2010 copyright © by Marek Snowarski
Lamium purpureum (jasnota purpurowa)
szczyt kwiatostanu
Lamium purpureum (jasnota purpurowa)
pręciki 3D||
Lamium purpureum (jasnota purpurowa)
młoda roślina
Lamium purpureum (jasnota purpurowa)
kwiatostan
Lamium purpureum (jasnota purpurowa)
forma typowa i albinotyczna

opis

Lamium purpureum (jasnota purpurowa)
kwiatostan, widok od spodu || 3D||
Lamium purpureum (jasnota purpurowa)
wargi korony 3D||
Lamium purpureum (jasnota purpurowa)
pierścień włosków w dolnej części rurki korony
Roślina zielna, jednoroczna lub dwuletnia. Ziele ma charakterystyczny, silny, raczej nieprzyjemny zapach.

space

Wszystkie liście ogonkowe (także podsadki), blaszka liściowa jajowata do okrągło- lub trójkątniejajowatej, 1-5 cm długości i 1-3 cm szerokości, powierzchnia rzadko owłosiona, brzeg karbowany do karbowano-ząbkowanego. Dolne liści o sercowatej nasadzie i tępym wierzchołku oraz z długim ogonkiem liściowym, 15-35 mm długości. Górne liście, wspierające nibyokółki, mają wierzchołek szpiczasty i krótki ogonek liściowy, 2-5 mm długości.

Kwiatostany wyrastają w kątach podsadek podobnych do liści łodygowych ale mniejszych, często z fioletową dominantą barwną. Kwiaty są zebrane po 6-10 w nibyokółkach, w dolnej części oddalonych jeden od drugiego, w górze łodygi węzły z nibyokółkami są do siebie silnie zbliżone, tworzą formę kwiatostanu główkowatego. Przysadki i podkwiatki szydlaste ale bez ościstego wyrostka, około połowy długości kielicha.
Lamium purpureum (jasnota purpurowa)
nasiona || 3D

Kielich dzwonkowaty, 5-7 mm długości (±długości rurki korony), nagi lub rzadziej owłosiony, często purpurowo nabiegły, ząbki kielicha wąskotrójkątne, szydlasto zakończone ale bez ościstego wyrostka, w czasie owocowania rozchylone.

space

Nitki pręcików nagie; pylniki fioletowe, z białymi włoskami.

space

Kwitnienie do kwietnia do października, przy braku mrozów także w okresie zimowym.

zmienność

Gatunek o stabilnych cechach, małej zmienności która ma charakter jednostkowy, niedziedziczony.

space

występowanie

wystepowanie
o mapie występowania
Pospolita na terenie całego kraju, w górach rzadsza, związana z ludzkimi osadami.

space

Gatunek charakterystyczny (Ch.) dla:

space_elw

Inwazyjność i/lub kategorie obcego elementu flory (Tokarska-Guzik et al.) [234]:

- zadomowiony, nieinwazyjny; archeofit; pochodzenie: Europa [czas przybycia na teren Polski: nieznany]
- wnika do siedlisk/zbiorowisk: antropogenicznych

uwagi

Podobna jasnota plamista (Lamium maculatum) jest większa, z większymi kwiatami o wygiętej rurce i plamistej wardze.

wybrane okazy · selected collections

znalezisko 20100000.swR_3.10 - Lamium purpureum (jasnota purpurowa)
100000-swR_3
leg. Marek Snowarski #39
znalezisko 20020421.12.02 - Lamium purpureum (jasnota purpurowa); Wrocław
020421-12
leg. Marek Snowarski
/Wrocław/ #4
znalezisko 20070504.3.07 - Lamium purpureum (jasnota purpurowa); okolice Przemyśla
070504-3
leg. Marek Snowarski
/okolice Przemyśla/ #7