Alchemilla

przywrotnik
Klucz do gatunków (przeważnie) niżu Polski, zasadniczo za /Rutkowski L., 2005 [15.2]/, z niejakimi rozszerzeniami i modyfikacjami.
  
↓niedziałki kieliszka duże
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowania lub zakładania konta dos ...
  
    
↓nierośliny nagie, drobne
Alchemilla fissa (przywrotnik rozcięty)
wystepowanie
takson rodzimy lub trwale zadomowiony
  Roślina wysokogórska. Karkonosze.
    
    
↑nie rośliny gęsto owłosione, silne; szypułki kwiatów nagie; hypancjum nagie lub w nasadzie rzadko owłosione
Alchemilla mollis (przywrotnik miękki)
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowania lub zakła ...
· Rośliny silne, 30-80cm wysokości. Liście duże, odziomkowe o blaszce ponad 10cm szerokości.
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowania lub zakłada ...
  Uprawiana bylina ozdobna; rzadko dziczejąca.
    
  
↑nie działki kieliszka małe
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowania lub zakładania konta dostępu znajduje się praw ...
  
    
↓niehypanacja w większości owłosione
    
      
↓niewszystkie szypułki ±gęsto owłosione
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po z ...
· Klapy liści z każdej strony z 4-6 tępymi ząbkami. Najniższe przylistki brunatne.
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po ...
      
        
↓nieklapy liści bez całobrzegich wcięć między sobą, ząbkowane niemal do nasady klap
Alchemilla glaucescens (przywrotnik kosmaty)
Alchemilla glaucescens (przywrotnik kosmaty)
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowania lub zakładania konta dostępu znajduje się prawym górnym rogu strony, różne elem ...
· Działki ±wyprostowane. Hypancja bańkowate, w czasie owocowania niemal kulistawe.
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, ...
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po za ...
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logow ...
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowa ...
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlas ...
Alchemilla glaucescens (przywrotnik kosmaty)
wystepowanie
takson rodzimy lub trwale zadomowiony
        
        
↑nie klapy liści z wyraźnymi całobrzegimi wcięciami pomiędzy nimi
        
          
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji ...
· Blaszki liściowe ±płaskie, owłosione (ale nie jedwabiście).
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w ...
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zal ...
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełn ...
Alchemilla hirsuticaulis (przywrotnik owłosiony)
wystepowanie
takson rodzimy lub trwale zadomowiony
  Murawy, skraje lasów, przydroża.
          
          
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja log ...
· Hypancja pucharowato-dzwonkowate.
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej w ...
Alchemilla flabellata (przywrotnik siwy)
wystepowanie
takson rodzimy lub trwale zadomowiony
  Gatunek gór i pogórza. Zapuszczone krótkopędowe pastwiska, w miejscach nie wysychających i ±ocienionych.
          
      
↑nie przynajmniej część szypułek ±nagich
      
        
↓niełodyga i ogonki liściowe odstająco, prostopadle owłosione
        
          
↓nieblaszki płaskie, ±nerkowate, niebieskozielone, często skąpo i niewyraźnie owłosione
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowania lub zakładania konta dostępu znajduje się prawym górnym rogu strony ...
· Przylistki w nasadzie czerwonofioletowe.
· ta cecha diagnostyczna jest widocz ...
Alchemilla filicaulis (przywrotnik delikatny)
wystepowanie
przywrotnik cienkołodygowy · takson rodzimy lub trwale zadomowiony
          
          
↑nie blaszki liści słabo pofalowane, ±okrągławe, szarozielone, lekko niebieskawe, gęsto i wyraźnie owłosione
Alchemilla monticola (przywrotnik pasterski)
Alchemilla monticola (przywrotnik pasterski)
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowania lub zakładania konta dostępu znajduje się prawym górnym rogu strony, różne elementy niedos ...
· Przylistki brunatne lub zielonkawe.
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji a ...
· ta cecha diagnostyczna jes ...
Alchemilla monticola (przywrotnik pasterski)
wystepowanie
takson rodzimy lub trwale zadomowiony
          
        
↑nie łodyga i ogonki liściowe przynajmniej po części o włoskach odstających ku górze
        
          
↓nieklapy bez całobrzegich wcięć, o (4)5-7(9) ząbkach
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowania lub zakładania konta dostępu znajduje się prawym gór ...
· Rośliny czysto jasnozielone. Włoski na ogonkach liściowych odstające pod kątem 70-90°.
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji at ...
Alchemilla propinqua (przywrotnik jasny)
wystepowanie
takson rodzimy lub trwale zadomowiony
          
          
↑nie klapy z długimi całobrzegimi wcięciami, po każdej stronie 4-6 ząbkowe
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowania lub zakładania konta dostępu znajduje się prawym g ...
· Rośliny szarozielone, gęsto owłosione i nieco jedwabiście lśniące. Włoski na ogonkach liściowych prawie przylegające lub odstające pod kątem do 45-60(80)°
Alchemilla plicata (przywrotnik płaskolistny)
wystepowanie
takson rodzimy lub trwale zadomowiony
          
    
↑nie hypancja rzadko owłosione lub nagie
    
      
↓nieogonki z wyraźnie odstającymi włoskami (60°-120°)
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowania lub zakładania konta dostępu znajduje się prawym górn ...
      
        
↓niełodyga owłosiona tylko w dolnej połowie lub najwyżej do 2/3 długości
        
          
↓niezatoka nasadowa tworzy kąt prosty lub rozwarty
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowania lub zakładania konta dostępu ...
· Kwiaty drobne, zielone, 3mm średnicy.
· ta cecha diagnosty ...
Alchemilla semilunaris (przywrotnik sierpowaty)
wystepowanie
takson rodzimy lub trwale zadomowiony
  Wilgotne lasy i zarośla.
          
          
↑nie zatoka nasadowa niezbyt szeroka lub zamknięta przez nachodzące na siebie klapy
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowania lub zakładania konta dostępu znajduje się prawy ...
          
            
↓niewewnętrzne liście odziomkowe w zarysie 7-kątne; ±bez całobrzegich wcięć między klapami
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowania lub zakładania konta dostępu z ...
· Rośliny ciemnozielone.
Alchemilla heptagona (przywrotnik siedmiokątny)
wystepowanie
takson rodzimy lub trwale zadomowiony
            
            
↑nie liście (okrągławo-)nerkowate; klapy zaokrąglone, z całobrzegimi wcięciami 2-5mm
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowania lub zakładania konta dostępu znajduje się prawym górnym rogu s ...
· Rośliny sinozielone.
Alchemilla cymatophylla (przywrotnik falistolistny)
wystepowanie
takson rodzimy lub trwale zadomowiony
            
        
↑nie łodyga owłosiona aż po górne gałązki (rzadko w górnej 1/5 naga)
        
          
↓niewłoski na łodydze i ogonkach liściowych odstające (u tego samego okazu) po części prostopadle, po części ukośnie ku dołowi
          
            
↓niewierzch liści najczęściej tylko w fałdach i przy obwodzie silniej owłosiony, poza tym ±nagi
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowania lub ...
· Klapy bez całobrzegich wcięć.
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowania lu ...
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowania lub zakładania konta dostę ...
Alchemilla subcrenata (przywrotnik karbowany)
wystepowanie
takson rodzimy lub trwale zadomowiony
  Wilgotne łąki, zarośla, miejsca ruderalne.
            
            
↑nie wierzch liści gęściej i równomierniej owłosiony; zwykle są całobrzegie wcięcia między klapami
            
              
↓nieblaszki liściowe nerkowate, z bardzo płytkimi, na szczycie ±uciętymi klapami, wcinanymi do 1/5(1/4) blaszki
Alchemilla crinita (przywrotnik płytkoklapowy)
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowania lub zakładania konta dostępu znajduje się prawym górnym rogu strony, różne elementy niedostępne w przeglądo ...
· Blaszki liściowe obustronnie (silniej spodem) ±gęsto owłosione, z wierzchu ciemnozielone lub żółtawozielone, spodem niebieskawozielone.
· ta cecha diagnostyczna je ...
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowania lub zakładania konta dostępu znajduje się pra ...
Alchemilla crinita (przywrotnik płytkoklapowy)
wystepowanie
przywrotnik płaskoklapowy · takson rodzimy lub trwale zadomowiony
  Murawy.
              
              
↑nie blaszki liściowe okrągławe lub okrągławonerkowate, z pofałdowanymi, do 1/4 i głębiej wcinanymi, zaokrąglonymi klapami
              
                
↓nieblaszki liści odziomkowych wcinane do 1/3-1/2; okrągławe
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowania lub zakładania konta dostępu znajduje się prawym górnym ...
· Hypancja w czasie owocowania kulistawe lub półkuliste.
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atl ...
  Alchemilla subglobosa G.C. Westerl. - przywrotnik kulistawy
Murawy przydrożne na północy.
                
                
↑nie blaszki liści odziomkowych wcinane do 1/6-1/3; ±nerkowate; hypancja dzwonkowate
                
                  
↓nieliście z klapami nasadowymi zwykle nie zachodzącymi na siebie; wcięcia pomiędzy pozostałymi klapami w nasadzie całobrzegie
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowania lub zakładania konta dostępu znajduje się prawym górnym r ...
· Rośliny jasnozielone lub żółtozielone. Kwiaty żółtozielone.
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zal ...
Alchemilla sarmatica (przywrotnik sarmacki)
wystepowanie
takson rodzimy lub trwale zadomowiony
                  
                  
↑nie liście z klapami nasadowymi zachodzącymi na siebie; wcięcia pomiędzy pozostałymi klapami prawie do nasady ząbkowane
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowania lub zakładania konta dostępu znajduje się p ...
· Rośliny ciemnozielone. Kwiaty zielone.
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w ...
Alchemilla walasii (przywrotnik Walasa)
wystepowanie
takson rodzimy lub trwale zadomowiony
                  
          
↑nie włoski na łodydze i ogonkach liściowych odstają ±prostopadle lub ukośnie ku górze
          
            
↓niewłoski na łodydze i ogonkach liściowych odstają po części ukośnie ku górze
Alchemilla gracilis
Alchemilla gracilis
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowania lub ...
· Nerwy na spodzie liści przylegająco, lśniąco, jedwabiście owłosione.
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowania lub zakładania konta dostępu ...
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowania lub ...
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowan ...
Alchemilla gracilis (przywrotnik połyskujący)
wystepowanie
takson rodzimy lub trwale zadomowiony
  Łąki, pastwiska, zarośla, widne lasy.
            
            
↑nie włoski na łodygach i ogonkach liściowych odstają ±pod kątem prostym
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atla ...
· Nerwy na spodzie liści (przynajmniej po części bliżej nasady blaszki) ± odstająco owłosione.
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wers ...
            
              
↓nieblaszki liściowe, bardzo płytko wcinane do 1/5(1/4) blaszki
Alchemilla crinita (przywrotnik płytkoklapowy)
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowania lub zakładania konta dostępu znajduje się prawym górnym rogu strony, różne elementy niedostępne w przeglądo ...
· Blaszki liściowe obustronnie (silniej spodem) ±gęsto owłosione, z wierzchu ciemnozielone lub żółtawozielone, spodem niebieskawozielone.
· ta cecha diagnostyczna je ...
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna ...
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowania ...
Alchemilla crinita (przywrotnik płytkoklapowy)
wystepowanie
przywrotnik płaskoklapowy · takson rodzimy lub trwale zadomowiony
              
              
↑nie wszystkie liście głębiej, przynajmniej do 1/4 blaszki wcinane
              
                
↓nieklapy u wewnętrznych liści odziomkowych wyraźnie trójkątne
Alchemilla acutiloba
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowania lub zakładania konta dostępu znajduje się prawym górnym rogu strony, różne elementy niedostępne w przeglądowej wer ...
· Blaszki liściowe (okrągławo-)nerkowate, bardzo zmiennie owłosione.
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowania lub zakładania konta d ...
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowan ...
Alchemilla acutiloba (przywrotnik ostroklapowy)
wystepowanie
syn. Alchemilla mollis · Alchemilla vulgaris · takson rodzimy lub trwale zadomowiony
  Torfowiska, wilgotne łąki, zarośla i miejsca ruderalne.
                
                
↑nie klapy liści zaokrąglone, nigdy nie są trójkątne
                
                  
↓nieliście wierzchem (prawie) nagie
Alchemilla xanthochlora
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowania lub zakładania konta dostępu znajduje się prawym górnym rogu strony, różne elementy niedostępne w przeglądowej wersji ...
· Kwiaty żółte do żółtozielonych, drobne, 2.2-3mm średnicy (najniższe zwykle poniżej 3.7mm średnicy), w gęstych pęczkach.
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowan ...
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowania lub zakładania konta ...
  Murawy, widne lasy, miejsca ruderalne.
                  
                  
↑nie wszystkie liście (niekiedy z wyjątkiem zewnętrznych) z wierzchu owłosione
                  
                    
↓nieliście szarawozielone, wszystkie obustronnie gęsto owłosione
Alchemilla monticola (przywrotnik pasterski)
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowania lub zakładania konta dostępu znajduje się prawym górnym rogu ...
· Między klapami wyraźne, całobrzegie wcięcia.
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowania lub zakła ...
Alchemilla monticola (przywrotnik pasterski)
wystepowanie
takson rodzimy lub trwale zadomowiony
                    
                    
↑nie liście żółtawozielone albo niebieskawozielone, zewnętrzne (poza nerwami) ±nagie
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowania lub zakładania konta dostępu znajduje się pra ...
· Klapy do samej nasady ząbkowane.
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji ...
Alchemilla subcrenata (przywrotnik karbowany)
wystepowanie
takson rodzimy lub trwale zadomowiony
                    
      
↑nie ogonki liściowe z włoskami przylegającymi lub słabo odstającymi (0°-30°)
      
        
↓nieogonki liściowe (zwykle wszystkich) liści odziomkowych nagie
        
          
↓nieliście nagie
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej ...
· Liście nerkowate, z podkowiasto wykrojoną nasadą; nagie.
Alchemilla straminea (przywrotnik płowy)
wystepowanie
takson rodzimy lub trwale zadomowiony
          
          
↑nie blaszki liściowe z wierzchu odstająco owłosione, spodem (poza nerwami nagie)
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu ...
· Ogonki liściowe i łodygi zupełnie nagie.
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowani ...
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po za ...
Alchemilla glabricaulis (przywrotnik nagołodygowy)
wystepowanie
takson rodzimy lub trwale zadomowiony
  Miejsca cieniste.
          
        
↑nie ogonki wszystkich lub części liści różyczkowych wyraźnie owłosione
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logo ...
· Liście nie nerkowate, bez podkowiastego wcięcia w nasadzie.
        
          
↓niecałobrzegie wcięcia pomiędzy klapami wyraźne, 3-6mm długości
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowania lub zakładania konta dostępu znajduje się pra ...
· Całobrzegie wcięcia pomiędzy klapami wyraźne, 3-6mm długości.
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowania lub ...
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej ...
· ta cecha diagnostyczna ...
Alchemilla baltica (przywrotnik przymglony)
wystepowanie
takson rodzimy lub trwale zadomowiony
  Murawy, skraje lasów.
          
          
↑nie brak całobrzegich wcięć pomiędzy klapami lub niewyraźne
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowania lub zakładania konta dostępu znajduje się prawym górnym ...
· Brak całobrzegich wcięć pomiędzy klapami lub niewyraźne.
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zal ...
· ta cecha di ...
          
            
↓niekwiaty na skośnie odstających, różnej długości szypułkach, w luźniejszych, nierównomiernie zagęszczonych pęczkach
Alchemilla glabra (przywrotnik prawie nagi)
Alchemilla glabra (przywrotnik prawie nagi)
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowania lub zakładania konta dostępu znajduje s ...
· Hypancja wrzecionowato odwrotniejajowate.
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej w ...
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowan ...
Alchemilla glabra (przywrotnik prawie nagi)
wystepowanie
takson rodzimy lub trwale zadomowiony
  Wilgotne łąki, brzegi wód, zarośla.
            
            
↑nie kwiaty na krótszych, silniej odstających szypułkach, w zaokrąglonych kłębikach lub silnie odstających dwuskrętkach
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowania lub zakładania konta dostępu znajduje ...
· Hypancja czasem dzwonkowate lub dzwonkowato odwrotniejajowate, nagle w nasadzie zwężone i słabiej w górze zwężone.
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowania lub z ...
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowania lub zakładania konta dostępu znajduje się prawym g ...
            
              
↓nieu najniższych kwiatów działki zwykle 1.1-1.3× dłuższe niż szerokie
  Alchemilla obtusa Buser - przetacznik przytępiony
              
              
↑nie u najniższych kwiatów działki zwykle 0.9-1.15× dłuższe niż szerokie
Alchemilla reniformis (przywrotnik nerkowaty)
wystepowanie
takson rodzimy lub trwale zadomowiony
              

uwagi o oznaczaniu

Do rodzaju należy szereg gatunków różniących się zespołem dosyć subtelnych cech. Poszczególne gatunki to klony lub zespoły podobnych klonów osobników rozmnażających się bezpłciowo (apogamicznie).

Przy oznaczaniu należy zwrócić uwagę na takie cechy jak:
- barwa rośliny, w tym barwa "letnia", to jest uzyskiwana przy pełnym nasłonecznieniu,
- owłosienie łodyg, ogonków liściowych, blaszek liściowych, szuplek i kwiatów,
- kształt i wymiary liści - zarówno odziomkowych (osobno w różyczkach płonnych pierwsze liście, środkowe i najmłodsze (wewnętrzne) - różnią się niekiedy kształtem i owłosieniem), jak i łodygowych - liczba i kształt klap, liczba i postać ząbków, przylistki i ich barwa,
- kształt i gęstość kwiatostanów, długość szypułek,
- rozmiary i barwa kwiatów,
- kształt hypancjów (dno kwiatowe w formie dzbanuszkowatej) i działek,
- stosunek kielicha do kieliszka i hypancjum.

space

Przed zasuszeniem konieczne jest zanotowanie tych cech, które zanikają - barwę liści i kwiatów, formę przestrzenną liści - czy są płaskie, czy lejkowate lub sfałdowane.

występowanie

Gatunek charakterystyczny (Ch.) dla:

space_elw

Gatunek wyróżniający (D.) dla:

space_elw