atlas-roslin.pl
takson uprawiany [24]

Pisum sativum L. ssp. sativum

groch zwyczajny typowy groch siewny (groch)
Lathyrus oleraceus Lam.
Pisum sativum ssp. sativum (groch zwyczajny typowy)
pokrój; 06.06.2007, Rzepin, województwo lubuskie; copyright © by Michał Smoczyk
Pisum sativum ssp. sativum (groch zwyczajny typowy)
młody strąk
Pisum sativum ssp. sativum (groch zwyczajny typowy)
liść
Pisum sativum ssp. sativum (groch zwyczajny typowy)
kwiat z boku
Pisum sativum ssp. sativum (groch zwyczajny typowy)
liść
Pisum sativum ssp. sativum (groch zwyczajny typowy)
liść
Pisum sativum ssp. sativum (groch zwyczajny typowy)
wąsy liściowe
Pisum sativum ssp. sativum (groch zwyczajny typowy)
przylistki
Pisum sativum ssp. sativum (groch zwyczajny typowy)
odmiana "Sum", cały liść przekształcony w wąsy czepne, przylistki typowe
Pisum sativum ssp. sativum (groch zwyczajny typowy)
kwiat
cechy diagnostyczne w kluczu:Pisum sativum (groch zwyczajny)kl 7660

właściwości i zastosowanie

wymagania uprawa Pisum sativum ssp. sativum (groch zwyczajny typowy)
🌱
Podgatunek ssp. sativum jest uprawiany od czasów prehistorycznych jako warzywo strączkowe i obecnie nie sposób zidentyfikować dzikiego przodka. Może przejściowo utrzymywać się w miejscu uprzedniej uprawy. Większość zdolność do dziczenia ma drugi podgatunek, znajdująca się w uprawie polowej peluszka (Pisum sativum ssp. arvense).

podział odmian

Groch to jedno z najbardziej wartościowych i pożywnych warzyw, dostępne wcześnie w sezonie, bo już w czerwcu.

Wartość energetyczna zielonych nasion wynosi 75 – 100kcal/100 g. Zawartość białka 6 – 7g/100 g, tłuszczu do 1g/100 g, węglowodanów 6 – 7g/100 g. Ma sporo soli mineralnych (żelazo, wapń, fosfor) i witamin (grupa witamin B, C, karoten, E).

Pisum sativum ssp. sativum (groch zwyczajny typowy)
odm. Blauwschokkger
Pisum sativum ssp. sativum (groch zwyczajny typowy)
XL
odm. Blauwschokkger; po lewej zdecydowanie niższa odmiana Gloriosa
Odmiany grochu można dzielić wg różnych kryteriów. Podstawowy podział to odmiany z twardą wyściółką pergaminową wnętrza strąka — groch łuskowy ogr. i bez niejadalnej wyściółki — groch cukrowy ogr..

space

Groch łuskowy można podzielić na odmiany o pomarszczonych nasionach, są one słodsze i dłużej zachowujących dojrzałość konsumpcyjną ale mniej plenne i wrażliwsze, oraz odmiany o gładkich nasionach które mogą być kuliste lub ±spłaszczone, są plenniejsze ale zwykle szybciej przejrzewają i są mniej smaczne.

space

Odmiany różnią się też okresem wegetacji. Wczesne osiągają dojrzałość zbiorczą po 70 dniach, późniejsze po około 90 dniach. Wysokie odmiany amatorskie mogą mieć jeszcze dłuższy okres wegetacji.

space

wymagania i uprawa

Jedna z najstarszych roślin uprawnych. Groch na suche ziarno jest uprawiany od czasów prehistorycznych. Na zielone ziarno jest uprawiany przynajmniej od XVI wieku.
Nasiona duże, (masa tysiąca nasion to 150 – 350g), kuliste. Długo zachowują zdolność kiełkowania, przynajmniej 5 – 7 lat, a przechowywane w miejscu suchymi i chłodnym jeszcze dłużej.
Pisum sativum ssp. sativum (groch zwyczajny typowy)
XL
odm. Ambrosia
🌸
Najlepszy klimat dla grochu jest chłodny, z temperaturą poniżej 20°C, nasiona kiełkują już w temperaturze 2°C a rośliny rosną od temperatury 4.4°C. Młode rośliny przed kwitnieniem doskonale znoszą przymrozki do -4 – 7°C. Późnowiosenne przymrozki uszkadzają kwiaty i zawiązki strąków. Największy plon jest przy wczesnej, długiej stosunkowo chłodnej i wilgotnej wiośnie bo wtedy przed kwitnieniem rośliny tworzy dużą masę liści i mogą wyżywić większą masę strąków i ziaren.

space

Wymaga gleby o odczynie zbliżonym do obojętnego lub lekko zasadowej (pH 6.5 – 7.8), na glebach kwaśnych nie udaje się i może zamierać. Optymalna jest gleba żyzna, zasobna w próchnicę, nie podmokła. Jak i inne rośliny motylkowe wiąże azot z powietrzna, nie ma potrzeby nawożenia azotem, i w sumie istotnie wzbogaca glebę w ten składnik mineralny, pozostawia też ją w dobrej strukturze.

space

Groch uprawia się z siewu do gruntu w terminie najwcześniejszym, gdy tylko możliwa jest uprawa roli — w końcu marca lub początek kwietnia, nie później jak w drugiej dekadzie kwietnia.

space

Optymalne zagęszczenie odmian karłowych i niskich to 120 – 150 roślin na m2 co osiąga się siewem w rzędach w rozstawie 15 – 25 cm a w rzędzie co 3 – 4cm (większą rozstawa dla odmian wysokich). Odmiany wysokie, amatorskie sieje się przy podporze, w dwóch rzędach co 30 cm i zostawia przejście 60 – 80 cm szerokości. Sieje się na głębokość 2 – 6 cm, głębiej duże nasiona i na glebach lekkich.

space

≈ odmiany i dostępność (#11/13)🌱🌸
opcje Bazaru

analiza dostępności nasion (form i odmian #11)

  • Blauwschokker (ozdobna; rośliny do 3 m wysokości, nasiona niejadalne z uwagi na wyraźny, cierpko-mączysty smak; walorem ozdobnym są fioletowe kwiaty i takiej też, intensywnej barwy, bardzo duże strąki, z grubą pergaminową wyściółką; część roślin jest pozbawiona fioletowego barwnika i ma kwiaty białe oraz zielone strąki)
  • Cud Kelwedonu #1
  • Gloriosa (na nasiona (łuski niejadalne z uwagi na pergaminową wyściółkę); nasiona pomarszczone (to te smaczniejsze odmiany); rośliny średniej wysokości (do 70cm), można obejść się bez podpory; strąki średniej wielkości)
  • Iłowiecki #2 (odmiana cukrowa (do spożycia strąków w całości); niska, sztywnołodygowa (nie wymaga podpory), osiąga ok. 40 – 70 cm wysokości; stosunkowo późna - od siewu do pierwszego zbioru należy liczyć ok. 86 dni; strąki są drobne, bez wyściółki pergaminowej, smaczne)
  • Meteor Dziekanowski #1
  • Sześciotygodniowy #2 (amatorski, na zielone ziarno; odmiana bardzo wczesna, co nieco przesadnie sugeruje nazwa odmiany, w istocie od siewu do pierwszego zbioru należy liczyć 60 – 70 dni; przeznaczona do uprawy amatorskiej, bo rośliny wiotkołodygowe, choć średniej wysokości, do ok. 1 m; strąki średniej wielkości, z łuską; nasiona drobne, jasnozielone)
  • Telefon #2 (stara odmiana amatorska, nazwa chyba miała kojarzyć się ze słuchawką tradycyjnego telefonu - że takie duże i wygięte strąki; rośliny bardzo wysokie, mogą osiągnąć do 3 m, siłą rzeczy wymagają podpory; strąki z łuską, duże, i o dużych nasionach; odmiana bardzo późna i jak to w przypadku wysokich odmian, strąki dojrzewają sukcesywnie, do kilkukrotnego zbioru)
groch łuskowy

zmianowanie

Z uwagi na znaczne nasilenie chorób nie należy grochu uprawiać po innych roślinach motylkowych, a po sobie nie częściej jak co 5 – 6 lat. Poza tym można uprawiać po każdych innych roślinach.

space

Groch z racji niepełnego pokrycia i braku możliwości odchwaszczania w czasie wzrostu, zwiększa zachwaszczenie. Z drugiej strony groch bardzo źle znosi zachwaszczenie, stąd ważne jest staranne przygotowanie pola pod tę uprawę.

zbiór, przechowywanie

Optymalna dojrzałość konsumpcyjna odmian cukrowych to w pełni rozwinięte strąki z niewyrośniętymi zalążkami nasion (później mimo, że jest to teoretycznie groch bezłuskowy, to jednak strąki są wyraźnie twardsze i mniej smaczne.

space

Przez dłuższy czas można przechowywać w postaci zamrożonej lub ugotowane i następnie konserwowane.

wybrane okazy · selected collections

znalezisko 20040420.2.bl - Pisum sativum ssp. sativum (groch zwyczajny typowy)
040420-2
leg. Barbara Łotocka #9
znalezisko 20130000.W146_13.13 - Pisum sativum ssp. sativum (groch zwyczajny typowy); Wrocław
130000-W146_13
leg. Marek Snowarski
/Wrocław/
/cv. Blauwschokkger/ #3
znalezisko 20130000.W148_13.13 - Pisum sativum ssp. sativum (groch zwyczajny typowy); Wrocław
130000-W148_13
leg. Marek Snowarski
/Wrocław/
/cv. Gloriosa/ #1
znalezisko 20130000.W38_13.13 - Pisum sativum ssp. sativum (groch zwyczajny typowy); Wrocław
130000-W38_13
leg. Marek Snowarski
/Wrocław/
/cv. Iłówiecki/ #1
znalezisko 20130000.W35_13.13 - Pisum sativum ssp. sativum (groch zwyczajny typowy); Wrocław
130000-W35_13
leg. Marek Snowarski
/Wrocław/
/cv. Ambrosia/ #3
znalezisko 20130000.W36_13.13 - Pisum sativum ssp. sativum (groch zwyczajny typowy); Wrocław
130000-W36_13
leg. Marek Snowarski
/Wrocław/
/cv. Telefon/ #1
znalezisko 20130000.W37_13.13 - Pisum sativum ssp. sativum (groch zwyczajny typowy); Wrocław
130000-W37_13
leg. Marek Snowarski
/Wrocław/
/cv. Sześciotygodniowy/ #1