atlas-roslin.pl

Pinus [🔉 p·nus]

sosna, borovice /cz/, Kiefer /cz/, pine /en/
autorzy i statusy taksonu są widoczne na szerszym ekranie 🛈
  
↓nieigły po dwie w wiązce
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowania znajduje się prawym górnym rogu strony
  
  
↑nie ↓nieigły po trzy w wiązce
  
  
↑nie po pięć igieł w wiązce
· ta cecha diagnostyczna jest widoczna po zalogowaniu, w pełnej wersji atlasu, opcja logowania znajduje się prawym górnym rogu strony
  

występowanie

W Polsce spotyka się trzy gatunki rodzimych sosen: sosnę zwyczajną (Pinus sylvestris) (bardzo pospolita, tworzy bory sosnowe - sośniny), kosodrzewinę (Pinus mugo) (w wyższych położeniach górskich w Sudetach, Tatrach i na Babiej Górze) i limbą (Pinus cembra) (dziko tylko w Wysokich Tatrach). Wyróżnia się jeszcze sosnę drzewokosą (Pinus ×rhaetica) o cechach pośrednich pomiędzy sosną zwyczajną (Pinus sylvestris) a kosodrzewiną (Pinus mugo).
Ponadto w lasach, dość często uprawianych jest kilka importowanych gatunków, zwłaszcza sosna amerykańska (Pinus strobus). Ponadto w lasach, dość często uprawianych jest kilka importowanych gatunków, zwłaszcza sosna amerykańska (Pinus strobus).

Pinus sylvestris · sosna zwyczajna »2

sosna pospolita
Takson rodzimy lub trwale zadomowiony.[491]
sosna zwyczajna (Pinus sylvestris)
Pinus sylvestris
wystepowanie
o mapie
Drzewo, w niekorzystnych warunkach także niskie drzewo lub szeroko rozgałęziony krzew. W górze korowina gładka, cienka, w różnych odcieniach od żółego, przez pomarańczowe do brązowomiedzianego; łuszczy się cienkimi, błoniastymi płatami; w dole korowina gruba, spękana, szarobrunatna.

Igły w pęczku dwie, 4-7 cm długości, dość sztywne, kłujące, często skręcone; zielone, po stronie wewnętrznej z sinym nalotem.

Szyszki stosunkowo nieduże, 2.5-7 cm długości, pojedynczo lub po 2-3 na trzonkach zgiętych w dół; niedojrzałe ciemnozielone, dojrzałe szare, matowe; tarczki różnej formy.

Pospolita, jako dominujący gatunek tworzy lasy zwane borami sosnowymi. W uprawach leśnych jest podstawowym gatunkiem w Polsce o dużym znaczeniu gospodarczym.Drzewo, w niekorzystnych warunkach także niskie drzewo lub szeroko rozgałęziony krzew. W górze korowina gładka, cienka, w różnych odcieniach od żółego, przez pomarańczowe do brązowomiedzianego; łuszczy się cienkimi, błoniastymi płatami; w dole korowina gruba, spękana, szarobrunatna.

space

Szyszki stosunkowo nieduże, 2.5-7 cm długości, pojedynczo lub po 2-3 na trzonkach zgiętych w dół; niedojrzałe ciemnozielone, dojrzałe szare, matowe; tarczki różnej formy.

space

Pinus mugo · sosna górska »6

kosodrzew, kosodrzewina, kosówka, sosna kosa
Pinus montana Mill. · Pinus mughus Scop. · Pinus pumilio Haenke
Takson rodzimy lub trwale zadomowiony.[491]
ochrona częściowa (2.241); b/wył. gosp. (§8.1)
kolor liści
liście
sosna górska (Pinus mugo)
Pinus mugo
wystepowanie
o mapie
Niewysoki krzew (do 2.5 m). Gałęzie ścielą się po ziemi, ich końce wzniesione. Korowina nie łuszczy się tylko jest spękana.

Igły gęsto osadzone na pędzie, po dwie w pęczku, (2) 3-6 (8) cm długości, sztywne, ciemnozielone, błyszczące, bez woskowego nalotu.

Szyszki stosunkowo nieduże, 2-7 cm długości, pojedynczo lub po 2-3.

Stanowiska naturalne w Polsce w wyższych położeniach górskich w Sudetach, Tatrach i na Babiej Górze. Powyżej górnej granicy lasu kosodrzewina tworzy mniej lub bardziej zwarte zarośla.

Z uwagi na tworzenie zwartych płatów i zdolność do wzrostu na suchych piaskach używana jest też do umacniania skarp i stabilizacji wydm na niżu. W uprawie znajdują się liczne odmiany, w szczególności karłowate, wolno rosnące.Niewysoki krzew (do 2.5 m). Gałęzie ścielą się po ziemi, ich końce wzniesione. Korowina nie łuszczy się tylko jest spękana.

space

Szyszki stosunkowo nieduże, 2-7 cm długości, pojedynczo lub po 2-3.

space

Z uwagi na tworzenie zwartych płatów i zdolność do wzrostu na suchych piaskach używana jest też do umacniania skarp i stabilizacji wydm na niżu. W uprawie znajdują się liczne odmiany, w szczególności karłowate, wolno rosnące.

sosna limba (Pinus cembra)
Pinus cembra
wystepowanie
o mapie
W Polsce dziko tylko w Wysokich Tatrach, poza tym naturalne stanowiska w Alpach i Karpatach Wschodnich. Poza tym sadzona w kolekcjach i parkach.W Polsce dziko tylko w Wysokich Tatrach, poza tym naturalne stanowiska w Alpach i Karpatach Wschodnich. Poza tym sadzona w kolekcjach i parkach.

opis

cechy diagnostyczne w kluczu:Pinaceae (sosnowate)kl 2513
Drzewa, rzadko krzewy; drewno z żywicą.

Na długich pędach występują silnie skrócone krótkopędy na których wyrastają igły po 2, 3, 5, rzadko w innej liczbie, w nasadzie początkowo lub trwale z pochewką z błonkowatych łusek. Igły przeważnie drobno piłkowane.

Kwiaty żeńskie i męskie tworzą się na tym samym egzemplarzu (jednopienność). Kwiaty żeńskie na szczycie ubiegłorocznego przyrostu, męskie w jego dolnej części.

Szyszki od drobnych (u kosodrzewiny (Pinus mugo) ) do kilkudziesięciocentymetrowych; zwieszone lub odstające; dojrzewają zwykle w drugim albo trzecim roku po kwitnieniu. Łuski szyszek grubsze i silniej zdrewniałe niż u jodeł (Abies) czy świerków (Picea), zakończone zgrubiałą rombową tarczką (tworzą powierzchnię szyszki przed jej otworzeniem). U większości gatunków otwierają się na drzewach, u części dopiero po opadnięciu na ziemię (np. sosna limba (Pinus cembra)).

Nasiona u większości gatunków z długim skrzydełkiem, u kilku duże, orzeszkowate, jadalne (np. sosna limba (Pinus cembra)).Drzewa, rzadko krzewy; drewno z żywicą.

space

Kwiaty żeńskie i męskie tworzą się na tym samym egzemplarzu (jednopienność). Kwiaty żeńskie na szczycie ubiegłorocznego przyrostu, męskie w jego dolnej części.

space

Nasiona u większości gatunków z długim skrzydełkiem, u kilku duże, orzeszkowate, jadalne (np. sosna limba (Pinus cembra)).

właściwości i zastosowanie

wymagania uprawa Pinus (sosna)
🌱
Obok gatunków rodzimych, kilkanaście kolejnych gatunków można spotkać w uprawach leśnych lub jako drzewa albo krzewy ozdobne. Cenne w tej funkcji bo część gatunków jest odporna na zanieczyszczenia powietrza i ma niewysokie wymagania glebowe. Ogółem opisano około 80 gatunków sosen.Obok gatunków rodzimych, kilkanaście kolejnych gatunków można spotkać w uprawach leśnych lub jako drzewa albo krzewy ozdobne. Cenne w tej funkcji bo część gatunków jest odporna na zanieczyszczenia powietrza i ma niewysokie wymagania glebowe. Ogółem opisano około 80 gatunków sosen.

wymagania i uprawa

🌸
🔆 miejsce:  słoneczne
💧 woda: gleba przeciętnie wilgotna (świeża) • znosi suszę
☷ gleba: niskie wymagania • odczyn zbliżony do obojętnego • preferuje lekko kwaśne
Sosny mają bardzo małe wymagania glebowe; wiele z nich może rosnąć na bardzo ubogich glebach szkieletowych. Niewysokie są też wymagania wodne, przeważnie dobrze znoszą suszę.

Większość jest wrażliwa na zanieczyszczenia powietrza — stąd źle rośną w miastach. Wyjątki to np. sosna czarna (Pinus nigra) i sosna amerykańska (Pinus strobus).

Niemal wszystkie gatunki wymagają pełnego nasłonecznienia.

Tylko nieliczne gatunki sosen dobrze zimują w naszym klimacie, np. sosna czarna (Pinus nigra), sosna amerykańska (Pinus strobus), sosna żółta (Pinus ponderosa).

Źle znoszą przesadzanie; dlatego należy sadzić kilkuletnie siewki.

Rozmnażane są z nasion, które wymagają stratyfikacji (nieraz kilkuletniej). Szczepienie jest też możliwe.Sosny mają bardzo małe wymagania glebowe; wiele z nich może rosnąć na bardzo ubogich glebach szkieletowych. Niewysokie są też wymagania wodne, przeważnie dobrze znoszą suszę.

space

Niemal wszystkie gatunki wymagają pełnego nasłonecznienia.

space

Źle znoszą przesadzanie; dlatego należy sadzić kilkuletnie siewki.

space